Toplantı No : 2019/37
Toplantı Tarihi : 10.09.2019
Karar No : 6

Karar Konusu : 6112 sayılı Kanun’un 8’inci maddesinin dördüncü fıkrasının bir yıl içinde tekraren ihlali nedeniyle Kanun’un 32’nci maddesinin beşinci fıkrası uyarınca, Yayın Durdurma (365– MCT YAYINCILIK A.Ş.)

İzleme ve Değerlendirme Dairesi Başkanlığının 09.09.2019 tarih ve 847 sayılı yazısına konu 365 logosuyla yayın yapan medya hizmet sağlayıcı kuruluşun 02.09.2019 tarihinde saat 13:11’de yayınladığı ticari iletişim yayınına ilişkin uzman raporu ile video görüntülerinin incelenmesi ve değerlendirilmesiyle yapılan görüşmeler sonucunda;

Bahse konu yayına ilişkin uzman raporunda ayrıntıları belirtildiği üzere, kuruluşun 02.09.2019 tarihinde saat 13:11’de yayınladığı "Panax Ginseng" isimli ürünün ticari iletişim yayınında, “Yıllardır çeşitli hastalıklarla mücadele eden insanların şifa kaynağı olan Panax'ı bu gün sevgili doktorumuz, Panax'ın asıl mucidi doktor Mustafa Eraslan'la konuşuyoruz efendim, ama farklı bir formül olarak geliştirmiş kendisi Panax'ı, şu anda da elimde görmüş olduğunuz gibi, hepimiz yıllardır kapsül olarak tanıdık ama hem tüketilmesi açısından bazı insanlar kullanamadığı için artık macun halinde, şimdi hocamızdan dinleyeceğiz, macun olduğu zaman hem daha kolay tüketiliyor, değil mi hocam? aynı zamanda da kana daha çabuk karışmasıyla birlikte kısa sürede size şifa kaynağı oluyor.”… "…Şifa bulan bir çok hastalar var, dolayısıyla hocamı görmeden aslında hiç kimseye inanmamak gerekiyor. Panax Ginseng dedik Hocam, her zaman zaten bunun altını çizdik, gerçekten tabiatın mucizesi sevgili izleyicilerimiz, bir kere doğal bir formül aynı zamanda, peki içeriğinde neler var? Şu anda da önümüzde bitkileri görüyorsunuz. Birçok bitkiler var. Biraz bahseder misiniz içeriğinden bize?…- Uzakdoğu'dan gelen bir bitki, bizim için kıymetli olan o. İçindeki oluşumların ve işe yarar maddelerin tam oturduğu altı yıl. Bayanlarda doğurganlığı artırıyor, erkeği de, erkeklerde sperm sayısını ve işte azosperm vs. iktidarsızlığı engelliyor.…- Bakın efendim, bu ürünler herhangi birilerinin ürettiği bitkisel ürünler filan değil. Tıp Akademisini yüksek bir notla bitirmiş, işte bu işte 30 yıldır, ilim, irfan sahibi olmuş, binlerce hastaya da umut ve şifa kapısı olmuş, Mustafa Eraslan'ın formülüdür. Özel olarak bitkiler belirli ölçülerde harmanlanmıştır ve o şekilde size tam 4 kavanoz halinde kampanya yapılarak gönderilmektedir. Panax Macun ile, kalp, şeker, tansiyon, kolesterol, akciğer ve karaciğer hastalıklarınıza çözüm bulduğunuz gibi Peru'da yetişen ginseng de ayrı bir kavanozda Panax mucizesi ile birleştirilerek, Panax Ginseng formülünü almıştır ve Panax Ginseng aile saadetinde, hem beylerde hem hanımlarda oluşan cinsel sorunlarda, bu isteksizlik, iktidarsızlık gibi aklınıza gelen tüm cinsel sorunlara çare olarak üretilmiştir. - İşte Panax Ginsengin özelliği bu. Tıkalı damarların açılmasında son derece etkili bir bitki.- Panax, limon, sarımsak ve maydanoz özlü macunumuz hepimizin bildiği gibi kalp, damar ve şeker hastalıklarında özellikle etkili bir formül. Tabii ki özellikle beylerin özel hayatlarında yaşadığı sıkıntılara da yine bunlara da mucizevi bir ürün olan, tabiatın mucizesi Panax Ginseng özlü ürünümüz var.- Siz Panax Ginsengi kullandığınız andan itibaren yani birinci günden itibaren etkisi başlayacaktır. - Sperm sayısı azlığı, örnek. Bunu bir altı ay kullanın. Veya nedir işte? kronerlerde, kalbi besleyen damarlarda ne var? işte tıkanıklık var, % 70-80, bir altı ay kullanmanızda fayda var diyorum. Yani biz bunları bahsederken, biz geleneksel ve tamamlayıcı tıptan bahsediyoruz. Yani, sen şu ilacı bırakacaksın, şu kan sulandırıcıyı bırakacaksın, vesaire, vesaire, asla demiyoruz...”, "Tabiat Mucizesi Panax Ginseng, Hediyesi ile 79 TL+Kargo, Hemen Arayın 0212 708 77 .., 012 404 75 .., Panax Macun, 2 Kavanoz Alana 2 Kavanoz Bizden Hediye, Damarlarında Tıkanma Olanlar Dikkat! Toplam 4 Kavnoz Size Gelecek, Şimdi Mustafa Eraslanla Tabiat Mucizesi, Kalp Hastaları Size Kesin Çözüm!!!, Cinsel Sorunlara Çözüm Panax Ginseng, Karaciğer Ve Akciğer Hastaları İzlesin, Panax Set İle Diyabet Kabusuna Son!!!, Nefes Darlığı Olanlar Size Şifa Bulundu, Vücud Yorgunluğu Yaşayanlar Ekran Başına, Yürürken Yoruluyorum Diyenler Alın Size Şifa, Tansiyon Hastaları Televizyonun Sesini Açın!, Şeker Hastaları Sizin İçin Çok Önemli Bu Set, Akciğerleri Temizlemede %100 Başarı, Kısırlığa ve Cinsel Sorunlara Çözüm, Vucudu Temizler, ..." şeklinde sözlü ve yazılı ifadelerle, ürünün kalp ve damar hastalığı, şeker hastalığı, böbrek problemi, nefes darlığı, yorgunluk, ağrı, uykusuzluk, dolaşım sorunu, akciğerlerde tıkanma, tansiyon gibi çok sayıda rahatsızlığa iyi geldiği vurgulanarak, sağlık beyanıyla tanıtım ve satışına yönelik yayın yapıldığı görülmüştür.

Bilindiği üzere, 1262 sayılı İspençiyari ve Tıbbi Müstahzarlar Kanunu’nun 19’uncu maddesinin birinci fıkrasında; "...Müstahzar olmamakla beraber hastalıkları teşhis ve tedavi ettiği beyanı ile herhangi bir ürünün satışını, pazarlamasını veya reklamını yapanlar bir yıldan beş yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır. Ayrıca bunların tanıtım veya satışlarının internet veya başkaca herhangi bir elektronik ortam üzerinden yapılması hâlinde 18 inci maddenin üçüncü fıkrası uygulanır." hükmüne yer verilmiştir.

Diğer yandan, 03 Temmuz 2015 tarih ve 29405 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Beşeri Tıbbi Ürünlerin Tanıtım Faaliyetleri Hakkındaki Yönetmeliğin Tanıtım Faaliyetlerinin Kapsamı ve Esaslarının anlatıldığı 5’inci maddesinin 3’üncü fıkrasında “Ürünlerin internet dahil halka açık yayın yapılan her türlü medya ve iletişim ortamında program, film, dizi film, haber ve benzeri yollarla doğrudan veya dolaylı olarak topluma tanıtımı yapılamaz…” hükmü,

Gıda kapsamında değerlendirilerek izin verilen ürünlerin de 5996 sayılı Kanuna dayanılarak hazırlanan Türk Gıda Kodeksi Gıda Etiketleme ve Tüketicileri Bilgilendirme Yönetmeliği'nin 7’inci maddesinin üçüncü fıkrasında belirtilen "...bir hastalığı önleme, tedavi etme veya iyileştirme özelliğine sahip olduğuna dair bilgilendirme yapılamaz, bu tür özelliklere atıfta bulunulamaz." hükmü yer almaktadır.

Sağlık Bakanlığı Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumu’nun 13.02.2013 tarih ve 18816847 sayılı yazısında; insan sağlığına doğrudan veya dolaylı olarak faydalı olduğunu yahut hastalıklara veya belirtilerine karşı etkili olduğunu, koruduğunu, tedavi ettiğini belirten, ileri süren veya ima eden tüm ifadeler sağlık beyânı olarak kabul edildiği, bununla birlikte, TV ve radyo kanallarının reklamlarında veya programlarında gıda takviyeleri ve bazı kozmetik ürünlerin "zeka seviyesinde artış, iştahsızlık, erken boşalma, iktidarsızlık, sperm sayılarını arttırma, cinsel sorunları giderme, tansiyon ve ritm bozuklukları, mide bağırsak problemleri, hepatit C, hepatit B, diyare, hemoroid, gastrit/reflü, kolesterol seviyesini azaltma, astım şikayetlerinin giderilmesi, kemik erimesi, trombosit düşüklüğü, kanser (tümör), karaciğer büyümesi, kansızlık, idrar yolları problemleri, migren, baş ağrısı, uçuk tedavisi, metabolizmayı hızlandırması, sindirimi kolaylaştırması, hazımsızlığa iyi gelmesi" gibi bir çok sağlık beyanıyla tanıtımı ve satışı yapıldığı, yanı sıra bazı kozmetik ürünlerinde "bel ve boyun fıtığı, kireçlenme, romatizma, diz ve kas ağrısı, sırt ağrısı, eklem ağrıları, saç çıkarma, kellik" gibi semptomlarda tedavi edici özelliği belirtilerek yani sağlık beyanında bulunularak tanıtım ve satışının yapıldığı belirtilmektedir.

Bahse konu ürünün tanıtım ve satışına yönelik ihlale konu yayında, "Panax Ginseng" isimli ürünün kalp ve damar hastalığı, şeker hastalığı, böbrek problemi, nefes darlığı, yorgunluk, ağrı, uykusuzluk, dolaşım sorunu, akciğerlerde tıkanma, tansiyon gibi çok sayıda rahatsızlığa iyi geldiği vurgulanarak, çok sayıda rahatsızlığa çözüm olarak sunulduğu ve ilgili mevzuatına aykırı olarak sağlık beyanıyla tanıtım ve satışının yapıldığı sabit olup, tedavide etkinliği ve emniyeti kanıtlanmamış olan ürünlerin sağlık beyanı ile tanıtılması ve bu tanıtımda yer alan ifadelerin, insanların hastanelere, tıp doktorlarına ve tıbbi tedavi yöntemlerine duydukları güvenin sarsılmasına neden olabileceği, toplum sağlığını olumsuz yönde etkileyebileceği kanaatine varılmıştır.

Yukarıda yer alan açıklamalar dikkate alındığında; ihale konu yayında, "Panax Ginseng" isimli ürünün sağlık beyanı ile tanıtım ve satışının yapılmasının, 1262 sayılı İspençiyari ve Tıbbi Müstahzarlar Kanunu’nun 19’uncu maddesinin birinci fıkrasına ve ilgili mevzuatına aykırılık taşıdığı, dolayısıyla mezkur yayında, 6112 sayılı Kanun'un 8’inci maddesinin dördüncü fıkrasında yer alan; "Radyo ve televizyon yayın hizmetlerinde ... takviye edici gıdalar ve benzeri destekleyici ürünler de dâhil olmak üzere herhangi bir ürünün ilgili mevzuatına aykırı olarak sağlık beyanıyla satışına, pazarlanmasına ve/veya reklamına ... yer verilemez ..." hükmünün ihlal edildiği sabit görülmüştür.

Kuruluş hakkında, evvelce Üst Kurul’un 18.06.2019, 10.07.2019, 17.07.2019, 23.07.2019 tarih ve 2019/25, 2019/28,29,30 sayılı toplantılarda alınan 41, 6, 8 ve 24 No’lu kararıyla kuruluşun 10.06.2019, 28.06.2019, 08.07.2019, 17.07.2019 tarihli yayınlarında 6112 sayılı Kanun’un 8’inci maddesinin 4’üncü fıkrasının ihlali nedeniyle idari para cezası ile 5 kez program yayının durdurulmasına karar verildiği, anılan kararların kuruluşça 18.07.2019, 05.08.2019, 26.08.2019, 29.08.2019 tarihinde tebellüğ edildiği, Üst Kurul Kayıtlarından anlaşılmış olmakla; kuruluşun 02.09.2019 tarihinde saat 13:11’de yayınladığı "Panax Ginseng" isimli ürünün tanıtım ve satışının yapıldığı ticari iletişim yayını ile, 6112 sayılı Kanun’un 8’inci maddesinin dördüncü fıkrasının yaptırım kararının tebliğinden itibaren bir yıl içinde tekraren ihlali nedeniyle; Kanun’un 32’nci maddesinin beşinci fıkrası hükmü uyarınca anılan yayın kuruluşu hakkında ihlalin ağırlığı, ihlalin mahiyeti, anılan madde ile korunmak istenen kamusal menfaat ve kuruluşa ait müeyyide sicili göz önünde bulundurularak, 10 gün süre ile yayınının durdurulmasına karar verilmesi takdir edilmiştir.

Bu itibarla;

MCT YAYINCILIK A.Ş. unvanlı ve “365” logolu kuruluşun; 02.09.2019 tarihinde saat 13:11’de yayınladığı "Panax Ginseng" isimli ürünün sağlık beyanıyla tanıtım ve satışına yönelik yayına yer vermek suretiyle, 6112 sayılı Kanun’un 8’inci maddesinin dördüncü fıkrasının bir yıl içinde tekraren ihlali nedeniyle; 6112 sayılı Kanun’un 32’nci maddesinin 5’inci fıkrasında yer alan "8’inci maddenin birinci fıkrasının (a), (b) ve (d) bentlerindeki ilkelerle dördüncü fıkrasına aykırı yayın yapılmasını müteakip verilecek yaptırım kararının tebliğinden itibaren bir yıl içinde aynı ihlalin tekrarı halinde, medya hizmet sağlayıcı kuruluşun yayınının on güne kadar durdurulmasına; ikinci tekrarı halinde ise, yayın lisansının iptaline karar verilir." hükmü uyarınca, yayının ON (10) GÜN SÜREYLE DURDURULMASINA,

a) Geçici yayın durdurma kararının uygulanmasında; medya hizmet sağlayıcı kuruluşun, Üst Kurul Kararının tebliğini müteakip saat 00:00’dan başlayarak logosunun yer aldığı ekranda; “Yayınımız, Radyo ve Televizyon Üst Kurulu tarafından 02.09.2019 tarihinde saat 13:11’de yayınlanan "Panax Ginseng" isimli ürünün tanıtım ve satışının yapıldığı ticari iletişim yayınında, 6112 sayılı Kanun’un 8’inci maddesinin dördüncü fıkrasında belirlenen ‘Radyo ve televizyon yayın hizmetlerinde ... takviye edici gıdalar ve benzeri destekleyici ürünler de dâhil olmak üzere herhangi bir ürünün ilgili mevzuatına aykırı olarak sağlık beyanıyla satışına, pazarlanmasına ve/veya reklamına ... yer verilemez ...’ ilkesinin tekraren ihlali gerekçesiyle 10 gün süre ile durdurulmuştur.” metnine yayın durdurma süresince okunur şekilde yer vermesine,

b) 6112 sayılı Kanun’un 32’nci maddesinin beşinci fıkrasında yer alan "8 inci maddenin birinci fıkrasının (a), (b) ve (d) bentlerindeki ilkelerle dördüncü fıkrasına aykırı yayın yapılmasını müteakip verilecek yaptırım kararının tebliğinden itibaren bir yıl içinde aynı ihlalin …. ikinci tekrarı halinde ise, yayın lisansının iptaline karar verilir.… Programlarının yayını veya yayınları süreli durdurulan medya hizmet sağlayıcı kuruluşun yaptırım kararının tebliğine rağmen kararın gereklerine aykırı olarak yayınlarına devam etmesi halinde yayın lisansının iptaline karar verilir.” hükmü uyarınca yayın lisansının iptaline karar verileceği,

c) Ayrıca yayınlarına devam etmesi halinde, 6112 sayılı Kanun'un 33’üncü maddesinin birinci fıkrasında yer alan “… yayınları Üst Kurul tarafından geçici olarak durdurulmasına … rağmen yayın yapan gerçek kişiler ile tüzel kişilerin yönetim kurulu üyeleri ve genel müdürü, bir yıldan iki yıla kadar hapis ve bin günden beşbin güne kadar adlî para cezası ile cezalandırılır. Tüzel kişiler hakkında ayrıca 5237 sayılı Türk Ceza Kanununun 60 ıncı maddesindeki güvenlik tedbirleri uygulanır. İzinsiz olarak faaliyetine devam eden yayın cihaz ve tesisleri Üst Kurulca mühürlenerek kapatılır.” hükmü uyarınca işlem tesis edileceği, hususlarının kuruluşa yapılacak tebligatta bildirilmesine,

Oy birliği ile karar verildi.