İzleme ve Değerlendirme Dairesi Başkanlığının 26.04.2018 tarih ve 235 sayılı yazısına konu DREAM logosuyla yayın yapan medya hizmet sağlayıcı kuruluşta 20.03.2018 tarihinde saat 13:15’de yayınlanan müzik klibi yayınına ilişkin uzman raporu ile video görüntülerinin incelenmesi ve değerlendirilmesiyle yapılan görüşmeler sonucunda;
Bahse konu yayına ilişkin uzman raporunda ayrıntıları belirtildiği üzere; DREAM logosuyla yayın yapan medya hizmet sağlayıcı kuruluş tarafından 20.03.2018 tarihinde saat 13:15’de yayınlanan "Too Good At Goodbyes" isimli şarkıya ait müzik klibinde; “Çeşitli cinsel kimlik/yönelimleri (sexual identity/orientation) haiz bireyler arasında yaşanan aşk ilişkisinin duygusal anlarına yer verildiği, köprü gibi bir yerde birbirleriyle karşılıklı oturmuş heteroseksüel bir çift, bir odada birbirlerine sarılarak duran gay bir çift, nehir kenarı gibi bir yerde yine yakın bir biçimde karşılıklı oturmuş lezbiyen bir çift, bir başka sahnede bir yatak üzerinde oturmuş birbirlerine sarılan bir başka gay çift vb” şeklinde görüntülere herhangi bir akıllı işaret kullanılmadan korumalı saatler içerisinde yer verildiği tespit edilmiştir.
Bilindiği üzere, cinsel içerikli yayınlardan etkilenme düzeyi, yaş, cinsiyet, bireysel faktörlere göre değişiklik gösterebilir. Müzik video kliplerin de dahil olduğu cinsel içerikli yayınların bilhassa ergenlik dönemindeki bireyler açısından pek çok olumsuz sonucu doğurduğu birçok çalışma tarafından ortaya konmuştur. Yapılan bir araştırmada, 7-12 yaş arası çocukların içinde bulundukları gelişim dönemi göz önünde bulundurulduğunda; klipler aracılığı ile sürekli, birbirinden bağımsız, cinselliği çağrıştırıcı öğeler içeren görüntüleri izlemelerinin onların, hazır olmadıkları cinsel uyaranlarla karşı karşıya kalmalarına ve bilişsel çatışma yaşamalarına neden olduğu ve çocukların gelişim dönemlerine uygun olmayan bu tür görüntülere maruz bırakılarak istismar edildikleri belirtilmiş, bunun da çocuk ve gençlerde bilinçaltı düzeyde cinsellik yaşının aşağı çekilmesi, pornografik gösterimlere duyarsızlaşma ve bunları meşrulaştırma, bu tür eylemleri taklit etme gibi bir takım olumsuz etkilere neden olabileceği ifade edilmiştir.
Dolayısıyla ihlale konu içeriğin korunması gereken izleyici kitlesinin ekran başında olabileceği (13:15) zaman ve saatlerde ekrana getirilmesinin, çocuk ve genç izleyicilerin duygusal, ahlaki ve sosyal gelişimlerini olumsuz yönde etkileyebileceği kanaatine varılmıştır.
Bu nedenle mezkur yayında, 6112 sayılı Kanun'un 8'inci maddesinin ikinci fıkrasının ihlal edildiği sabit görülmüştür.
Bu itibarla;
6112 sayılı Kanun’un 8'inci maddesinin ikinci fıkrasında yer alan "Radyo ve televizyon yayın hizmetlerinde, çocuk ve gençlerin fiziksel, zihinsel veya ahlakî gelişimine zarar verebilecek türde içerik taşıyan programlar bunların izleyebileceği zaman dilimlerinde ve koruyucu sembol kullanılsa dahi yayınlanamaz." ilkesinin ihlali nedeniyle,
6112 sayılı Kanun'un 32’nci maddesinin ikinci fıkrasında yer alan “8’inci maddenin birinci fıkrasının diğer bentleri ile ikinci ve üçüncü fıkralarında ve bu Kanunun diğer maddelerinde belirlenen ilke, yükümlülük veya yasaklara aykırı yayın yapan ve/veya bu Kanun hükümleri kapsamında Üst Kurul tarafından belirlenen yükümlülüklerini yerine getirmeyen medya hizmet sağlayıcıya ihlalin ağırlığı, yayının ortamı ve alanı göz önünde bulundurularak, ihlalin tespit edildiği aydan bir önceki aydaki brüt ticari iletişim gelirinin yüzde birinden yüzde üçüne kadar idari para cezası verilir. İdarî para cezası miktarı, radyo kuruluşları için bin Türk Lirasından, televizyon kuruluşları ve isteğe bağlı medya hizmet sağlayıcıları için onbin Türk Lirasından az olamaz.” hükmü uyarınca idari para cezası uygulanması gerektiği,
İhlalin ağırlığı, yayının ortamı ve alanı göz önünde bulundurularak, kuruluşa %1 oranında idari para cezası uygulanmasına,
Ancak, ihlalin tespit edildiği tarihi itibariyle kuruluşun Şubat 2018 ayına ait ticari iletişim gelir beyanının 174.163,37 Türk Lirası olduğu değerlendirilerek, televizyon kuruluşları için idari para cezasının 10.000 (onbin) Türk Lirasından az olamayacağından, 2018 yılı için belirlenen yeniden değerleme oranına göre 17.065 (onyedibinaltmışbeş) Türk Lirası İDARİ PARA CEZASI UYGULANMASINA,
b) 6112 sayılı Kanun'un 32’nci maddesinin beşinci fıkrasında yer alan “8’inci maddenin birinci fıkrasının (a), (b) ve (d) bentleri dışındaki bentlerini, aynı maddenin ikinci fıkrasını ve bu Kanunun yayın hizmetlerinde ticari iletişimi düzenleyen hükümlerinden herhangi birini yaptırım kararının tebliğinden itibaren bir yıl içinde yirmiden fazla ihlal eden medya hizmet sağlayıcı kuruluşun yayını beş güne kadar durdurulur. Bir yıl içinde aynı ihlalin tekrarı halinde, medya hizmet sağlayıcı kuruluşun yayınının beş günden on güne kadar durdurulmasına; ihlalin ikinci tekrarı halinde ise yayın lisansının iptaline karar verilir.” hükmü uyarınca işlem tesis edileceği hususunun yapılacak tebligatta bildirilmesine,
Üst Kurul Başkan Vekili Esat ÇIPLAK ile Üst Kurul Üyesi İlhan TAŞCI’nın karşı oyları ve oy çokluğu ile karar verildi.
Toplantıya Ait Şerhler
Üst Kurulun 15.05.2018 gün 20 sayılı toplantıda aldığı 16 no.lu karara karşı oy yazısı.
Esat ÇIPLAK Şerhidir.
Üst Kurul’un 15.05.2018 tarih ve 20 sayılı toplantısında alınan 16 no.lu karara karşı oy yazısı.
İlhan TAŞCI Şerhidir.


