İzleme ve Değerlendirme Dairesi Başkanlığının 09.07.2018 tarih ve 474 sayılı yazısına konu STAR TV logosuyla yayın yapan medya hizmet sağlayıcı kuruluşta 01.07.2018 tarihinde saat 20:13:40’da yayınlanan “Vezir Parmağı” adlı sinema filmi yayınına ilişkin uzman raporu ile video görüntülerinin incelenmesi ve değerlendirilmesiyle yapılan görüşmeler sonucunda;
Bahse konu yayına ilişkin uzman raporunda ayrıntıları belirtildiği üzere; STAR TV logosuyla yayın yapan medya hizmet sağlayıcı kuruluşta 01.07.2018 tarihinde saat 20:13:40’da yayınlanan Osmanlı döneminde bir Anadolu köyünde geçen “Vezir Parmağı” adlı sinema filminde yer alan diyaloglarda; “Siz yine kaşınıyorsunuz./He...Gaşınıyoz emme gaşıyan yok./ Benim kızlarımda köyün kadınları da bir huzur. Bunlara koca lazım, koca. / Hoca mı lazım? / Amanin. Alt üst takım tamamen gitmiş. Ben ne diyom, bu ne diyo./Ali dede, büyük olarak bize yol yordam göster. Neyi göstereyim, neyi? Tövbe Estağfurullah. Eğer takadım olsaydı, ben size ne yapacağımı bilirdim....Nurdane...He gız, eskiden gız bebelerini sağ salim yere gömerlermiş. İşimiz bu ihtiyar Ali'nin aklına galırsa, gızlarımızı diri diri gömecekler. Eğer beni gene gızdırırsa eskileri açar, gazada, sancakda ne gadar herif varsa, gapıma göpek yapardım. Lakin ben eski ben deelim..." -"Ya hatunlar Koca Vezir-i Azam Hazretlerine ne diyecek biz? 'İzdivaç yapmak istiyozda, bize damızlık herif gönderin mi' diyeceğiz..."- "Allah'a emanet olun.../ Efendiler, üzülmeyin sizin içinde harp ederiz be ya../ Tüfekleri yağlamayı unutmayın bari."- " Cengaverler gelecek, ateşimiz sönecek. Senelerin acısı, çok yakında bitecek. Gadasını aldığım, imanına yandığım vay benim yalnızlığım... - Haydi gözünüz aydın garılar, nihayet geliyorlar. Seninki nasıl olsun gız Gadriye? ...Gızım Zerafet ya seninki./...Hoyrat olsun belimi gırsın. Duvarlardan duvara vursun... / Zarife, Saniye sizinki nasıl olsun gı? / Benimki külhan beyi olsun. Her gece öpsün uyutmasın. / Benimki iri hayvan olsun. Üç, beş, dokuz gocam olsun. / Köpeği olurum...yerden yere vursun beni.../Valla anam ne yollarlarsa yollasınlar. Her şeye razıyım ben./ Aman valla kim gelirse gelsin. Lakin çok acele gelsin. Ben yandım yaaa...- "Paşam ben size bir şey itiraf etmek isterim. Ben ömrü hayatımda hiç bir afetle konuşmadım. Elm sürmedim. Bu gece ben nasıl yapcam bilmim. / De he Paşam, ben de bugüne kadar hiç bir gadınla gonuşmadım bile. Ekmeleddin abi de yanımda diğil. Ben artığ bir gün ayılır bayılırım./ Ee o zaman sende ayıla bayıla şedersin gardaşım. Valla Allah sizi inandırsın, ben de rahmetli anamdan başga kadının gözüne bakmamışım..."-"Kadı efendi, Kadı efendi. Amanın her şeyini serip yatmış ayu... Gosgoca evliyanın düştüğü duruma bak hele. Bundan sonra benden çekeceğin var gayrı.” şeklinde ifadelere yer verildiği görülmüştür.
İhlale konu sinema filminde, “Siz yine kaşınıyorsunuz., Bunlara koca lazım, koca. Koca Vezir-i Azama ne diyeceğiz? Biz izdivaç yapacağız. Bize damızlık herif mi gönderin? diyeceğiz…Cengaverler gelecek, Ateşimiz sönecek. Senelerin acısı çok yakında bitecek. Gadasını aldığım, imanına yandığım vay benim yalnızlığım. Haydi gözünüz aydın garılar, nihayet geliyorlar. Seninki nasıl olsun gız Gadriye...? Gızım Zerafet ya senin ki? Hoyrat olsun belimi gırsın. Duvarlardan duvara vursun...Zarife, Saniye sizin ki nasıl olsun…Benimki külhan beyi olsun. Her gece öpsün uyutmasın….Benim ki iri hayvan olsun. Üç, Beş, dokuz gocam olsun…Köpeği olurum..yerden yere vursun beni..valla anam ne yollarlarsa yollasınlar. Her şeye razıyım ben…Aman valla kim gelirse gelsin. Lakin çok acele gelsin ben yandım ya” şeklinde ifadelerle, 1 erkeğe 4 ya da 5 kadın düşecek şekilde, kura ile eş belirleme ve gerdek gecesi kadınların erkeklere davranış şekillerine ilişkin sahnelere yer verildiği, komedi filmlerini andıran atmosfer ve karakterlerle çekimi gerçekleştirilen filmde kadınların "Erkek olsun da nasıl olursa olsun" erkeklerin ise kadınların şehvet duygularını giderecek kişiler olarak gösterildiği, Anadolu kadınının, erkeksiz kaldığında cinsel isteklerini her şeyin üstünde tutan, karakterler olarak gösterildiği, dolayısıyla mezkur yayında toplumsal cinsiyet eşitliğine ters düşen nitelikte yayın yapıldığı ve bu yolla kadının istismar edildiği kanaatine varılmıştır.
Bu nedenle mezkur yayında, 6112 sayılı Kanun'un 8'inci maddesinin birinci fıkrasının (s) bendinin ihlal edildiği sabit görülmüştür.
Bu itibarla;
6112 sayılı Kanun'un 8’inci maddesinin birinci fıkrasının (s) bendinde yer alan; "Toplumsal cinsiyet eşitliğine ters düşen, … ve kadını istismar eden programlar içeremez" ilkesinin ihlali nedeniyle;
6112 sayılı Kanun'un 32’nci maddesinin birinci fıkrasında yer alan “Bu Kanun’un 8’inci maddesinin birinci fıkrasının (a), (b), (d), (f), (g), (ğ), (h), (n), (ö), (s), (ş) ve (t) bentlerindeki yayın hizmeti ilkelerine ve aynı maddenin dördüncü fıkrasına aykırı yayın yapan medya hizmet sağlayıcı kuruluşlara, ihlalin ağırlığı ve yayının ortamı ve alanı göz önünde bulundurularak, ihlalin tespit edildiği aydan bir önceki aydaki brüt ticari iletişim gelirinin yüzde ikisinden beşine kadar idarî para cezası verilir. …” hükmü uyarınca, idari para cezası uygulanması gerektiği,
İhlalin ağırlığı, yayının ortamı ve alanı göz önünde bulundurularak, ihlalin tespit edildiği tarihi itibariyle kuruluşun Haziran 2018 ayına ait ticari iletişim gelir beyanının 29.408.404,48 Türk Lirası olduğu değerlendirilerek, yüzde iki oranı (%2) 168,00 Türk Lirası İDARİ PARA CEZASI UYGULANMASINA,
b) 6112 sayılı Kanun'un 32’nci maddesinin beşinci fıkrasında yer alan “8’inci maddenin birinci fıkrasının (a), (b) ve (d) bentleri dışındaki bentlerini, aynı maddenin ikinci fıkrasını ve bu Kanunun yayın hizmetlerinde ticari iletişimi düzenleyen hükümlerinden herhangi birini yaptırım kararının tebliğinden itibaren bir yıl içinde yirmiden fazla ihlal eden medya hizmet sağlayıcı kuruluşun yayını beş güne kadar durdurulur. Bir yıl içinde aynı ihlalin tekrarı halinde, medya hizmet sağlayıcı kuruluşun yayınının beş günden on güne kadar durdurulmasına; ihlalin ikinci tekrarı halinde ise yayın lisansının iptaline karar verilir.” hükmü uyarınca işlem tesis edileceği hususunun yapılacak tebligatta bildirilmesine,
Üst Kurul Üyesi İsmet DEMİRDÖĞEN ve İlhan TAŞCI’nın karşı oyları ve çokluğu ile karar verildi.
Toplantıya Ait Şerhler
Üst Kurul’un 11.07.2018 tarih ve 28 sayılı toplantısında alınan 15 no.lu karara karşı oy yazısı.
İsmet Özdal DEMİRDÖĞEN Şerhidir.
Üst Kurul’un 11.07.2018 tarih ve 28 sayılı toplantısında alınan 15 no.lu karara karşı oy yazısı.
İlhan TAŞCI Şerhidir.


