İzleme ve Değerlendirme Dairesi Başkanlığının 26.11.2018 tarih ve 897 sayılı yazısına konu TELE 1 logosuyla yayın yapan medya hizmet sağlayıcı kuruluşun 23.10.2018 tarihinde saat 20:06’da yayınladığı "18 Dakika" isimli program yayınına ilişkin uzman raporu ile video görüntülerinin incelenmesi ve değerlendirilmesiyle yapılan görüşmeler sonucunda;
Bahse konu yayına ilişkin uzman raporunda ayrıntıları belirtildiği üzere, TELE 1 logosuyla yayın yapan medya hizmet sağlayıcı kuruluşta hafta içi her gün 20:05’te sunuculuğunu Emre Kongar ve Merdan Yanardağ'ın yaptığı, genel olarak gündemdeki konular, siyasi söylemler ve hükumetin icraatlarına yönelik yorum ve değerlendirmelerin yapıldığı 23.10.2018 tarihinde saat 20:05’de yayınlanan "18 Dakika" isimli programda geçen diyaloglarda; "...Yapılan yorumların önemli bir kısmına katılıyorum ki sayın Kılıçdaroğlu bugün grup toplantısında bunu söyledi hocam biliyorsunuz. Para için katilleri serbest bıraktılar dedi. Para için.- Konsolosun kaçışı- Evet. Para için, para için katillere göz yumdular dedi. Bu çok önemli bir şey çünkü öyle anlaşılıyor ki sayın Erdoğan bana göre. Sayın Erdoğan bu krizi kullandı iki şey için kullandı. Bir Arap dünyasında daha doğrusu İslam dünyasındaki liderlik için Suudi Arabistan krallığını sıkıştırdı. İkincisi ekonomik krizin hafifletilmesi içinde Suudi Arabistan-dan da para sızdırmak. Bakın bu kavram tırnak içinde ifade ediyorum, para sızdırmak amacıyla değerlendirdi. Valla söylenen şeyler sözler bu konuda muhtelif çeşitli iddialar ortaya atılıyor. Yani işte 5 milyar dolardan tutun daha yukarı doğruya çekilen bir dizi rakam var. Bu para geldi mi gelmedi mi bilemeyiz. Ancak çok açık ki hem batıda yapılan yorumlar, hemde Türkiye'de ortaya atılan iddialar ve bize gelen bazı bilgiler, Suudi Arabistan ile bir mutabakatın bir anlaşmanın sağlandığını ortaya koyuyor. Zaten Kaşıkçı krizini başından itibaren böyle değerlendirmişti.-...Şimdi Ana Haber Bültenimizin özet bölümünde çok hoş bir KC yani alt yazı kullanılmıştı. Eğitimde Defo. Yani bir Deformasyon bu Reform falan değil. Değerli seyirciler hatırlıyor musunuz bilmiyorum. AKP 2002'nin 3 Kasımından beri iktidarda ve 15, 16 kez eğitim sistemini değiştirdi. Temel amaç şudur; Eğitimi dinselleştirmek, eğitimde eğitim sisteminden hareketle İslamcı Militanlar, AKP'ye yandaş bir kadro, bir kitle yaratmaktı amaçları. Bunu bir türlü beceremediler, bir türlü beceremediler. Çünkü bu toplum direndi... Şimdi bu çıldırtıyor. İmamhatipler boş. Çünkü insanlar şunu biliyor. Kimse işte dinini öğrenmesin falan demiyor hiç kimseye ama imamlardan oluşan bir toplum yaratmaya çalıştığınız zaman olacak şey işte Suudi Arabistan Krallığıdır. Suudi Arabistan Krallığının içine düştüğü rezalet ortada.- Son cümleniz neydi? İmamlardan oluşan bir eğitimle mi dediniz? Bir bir daha söyleyin-Bir toplumla.-İmamlardan, şimdi Pedagojik formasyonu kaldırınca ne yapacak? İmamı getirecek öğretmen kürsüsüne oturtacak. 10 gün Milli Eğitim Bakanlığı'nda 10 gün 15 gün bir şeye tabi tutacak kursa imamları. Getirip orada felsefe dersi verdirecek.- Peki hocam İmamhatipler üniversite giriş sınavlarında ne kadar başarısız oldu gördük çok yakın bir tarihte bakın.- Türkiyeyi mahvediyorlar.- Son yapılan üniversite seçme sınavlarında imamhatip mezunları maalesef büyük bir başarısızlık yaşadılar. Dolayısıyla tablo şu hocam, niteliksiz olanı öne çıkaran, nitelikli olanı eleyen bir sistem kurdular. Dolayısıyla kendi niteliksiz kadrolarıyla devleti doldurmak eğitim sistemini işgal etmek için formasyonu ortadan kaldırdılar. Formasyon eğitimini ortadan kaldırdılar temel sebebi bu.(…)” .şeklinde ifadelere yer verildiği görülmüştür.
İhlale konu programda, her ne kadar siyasetçi, sanatçı, yazar ve iş adamı gibi kamuya mal olmuş kişilerin normal kişilere göre eleştirilere açık olabileceği düşünülse dahi yapılan yorumların, dile getirilen ifadelerin, kişi ve kuruluşların manevi varlığına yönelik aşağılayıcı ve küçük düşürücü ifadeler olduğu, dolayısıyla ifade özgürlüğüyle bağdaşmadığı, bu nedenlerle mezkur yayında, 6112 sayılı Kanun’un 8'inci maddesinin birinci fıkrasının (ç) bendinin ihlal edildiği kanaatine varılmıştır.
Bu itibarla;
6112 sayılı Kanun’un 8'inci maddesinin birinci fıkrasının (ç) bendinde yer alan; " ...kişi ya da kuruluşları eleştiri sınırları ötesinde küçük düşürücü, aşağılayıcı veya iftira niteliğinde ifadeler içeremez." ilkesinin ihlali nedeniyle,
6112 sayılı Kanun'un 32’nci maddesinin ikinci fıkrasında yer alan “8’inci maddenin birinci fıkrasının diğer bentleri ile ikinci ve üçüncü fıkralarında ve bu Kanunun diğer maddelerinde belirlenen ilke, yükümlülük veya yasaklara aykırı yayın yapan ve/veya bu Kanun hükümleri kapsamında Üst Kurul tarafından belirlenen yükümlülüklerini yerine getirmeyen medya hizmet sağlayıcıya ihlalin ağırlığı, yayının ortamı ve alanı göz önünde bulundurularak, ihlalin tespit edildiği aydan bir önceki aydaki brüt ticari iletişim gelirinin yüzde birinden yüzde üçüne kadar idari para cezası verilir.” hükmü uyarınca idari para cezası uygulanması gerektiği,
a) İhlalin ağırlığı, yayının ortamı ve alanı göz önünde bulundurularak, kuruluşa %1 oranında idari para cezası uygulanmasına,
Ancak, ihlalin tespit edildiği tarihi itibariyle kuruluşun Eylül 2018 ayına ait ticari iletişim gelir beyanının 91.250,00 Türk Lirası olduğu değerlendirilerek, televizyon kuruluşları için idari para cezasının 10.000 (onbin) Türk Lirasından az olamayacağından, 2018 yılı için belirlenen yeniden değerleme oranına göre 17.065 (onyedibinaltmışbeş) Türk Lirası İDARİ PARA CEZASI UYGULANMASINA,
b) 6112 sayılı Kanun'un 32’nci maddesinin beşinci fıkrasında yer alan “(…) 8’inci maddenin birinci fıkrasının (a), (b) ve (d) bentleri dışındaki bentlerini, aynı maddenin ikinci fıkrasını ve bu Kanunun yayın hizmetlerinde ticari iletişimi düzenleyen hükümlerinden herhangi birini yaptırım kararının tebliğinden itibaren bir yıl içinde yirmiden fazla ihlal eden medya hizmet sağlayıcı kuruluşun yayını beş güne kadar durdurulur. Bir yıl içinde aynı ihlalin tekrarı halinde, medya hizmet sağlayıcı kuruluşun yayınının beş günden on güne kadar durdurulmasına; ihlalin ikinci tekrarı halinde ise yayın lisansının iptaline karar verilir.” hükmü uyarınca işlem tesis edileceği hususunun yapılacak tebligatta bildirilmesine,
Üst Kurul Üyesi İlhan TAŞCI’nın karşı oyu ve oy çokluğuyla karar verildi.
Toplantıya Ait Şerhler
Üst Kurul’un 05.12.2018 tarih ve 49 sayılı toplantısında alınan 13 no.lu karara karşı oy yazısı.
İlhan TAŞCI Şerhidir.


