İzleme ve Değerlendirme Dairesi Başkanlığının 06.12.2019 tarih ve 1302 sayılı yazısına konu, VATAN logosuyla yayın yapan medya hizmet sağlayıcı kuruluşun 03.12.2019 tarihinde saat 08:44’te yayınladığı ticari iletişim yayınına ilişkin uzman raporu ile video görüntülerinin incelenmesi ve değerlendirilmesiyle yapılan görüşmeler sonucunda;

Bahse konu yayına ilişkin uzman raporunda ayrıntıları belirtildiği üzere, kuruluşun 03.12.2019 tarihinde saat 08:44’te yayınladığı “Trident” marka cep telefonu tanıtım ve satışına ilişkin ticari iletişim yayınında; sunucu tarafından; "Türkiye radyo ve televizyonlarında bu akşam ilk kez bir konuya tanıklık edeceksiniz çünkü birazdan sizlere android işletim sistemi olan bir telefon tanıtacağız... Bir, android işletim sistemi var. İki, inanılmaz bir fiyat yapacağız... Üç, yanında hediye vereceğiz... Şimdi bizim tanıtım yapacağımız telefon bir defa Çin malı değil. İki, biz bundan herhangi bir para kazanmayacağız. Trident firmasıyla, Trident biliyorsunuz dünyaca tanınan bir firma.- Hepimiz tanıyoruz artık.- Gerçekten iftiharımız, bir Türk firması... Trident markası, modeli ürünlerini tanıtım amacıyla birazdan ekrana bir numara gelecek. O numarayı düşürebilirseniz tanıtım amacıyla bu telefonları sizlere gönderecek. Yani kar marjı yok, direkt Trident'in fabrikasından sizlere gelecek. Peki biz kaç paraya göndereceğiz ona geldik. Trident firması diyor ki ekrana numarayı verdiğiniz andan itibaren hattı düşüren herkese biz bunu 900 liraya değil, 800'e değil, 700'e değil, 600'e değil...- 500'e ver de sevinelim.- 400'e de değil, 300'e de değil...- Yok artık.- 250'ye değil...- Napıyosun, dur yavaş.- Söylüyorum fiyatı, sadece ve sadece 99 Türk Lirasına gelecek. Yanlış duymuyorsunuz, yanlış işitmiyorsunuz.- Bunu da gösterelim... Kapaklı kılıfını da bunu değiştirebiliyorsunuz bakın normalde arkasında kapak var... Bunu yanında hediye olarak gönderiyoruz. Esas bombaya geliyorum. İade garantisi verdik, beş yıl da garanti veriyoruz sevgili izleyenler.- 5 yıl. Emin misin? Söz mü?- Son kararım... - Şu an elimde görmüş olduğunuz android işletim sistemine sahip olan full dokunmatik... O kadar hızlı ki sevgili izleyenler dokunmatiği. Şöyle bir telefonu piyasada ikinci elini bakın ikinci elini 300, 400 liradan aşağı alamazsınız...- Tamamen dokunmatik, çift kameralı zarif Trident marka, gerçekten çok özellikli... 5 megapiksel kamera var... Bu telefonda wifi özelliği, Google Playstore özelliği var... Google Playstore sayesinde tüm uygulamaları ücretsiz olarak telefonunuza indirebiliyorsun.- Ben bu telefonu çok beğendim, sipariş ettim. Kutuyu açtım bir baktım senin gösterdiğin telefon değilde başka bir telefon çıktı kutudan ne yapacağım o zaman? Bunları yaşadık hep çünkü duyduk yani...- Şimdi sen diyorsun ki kargocu geldi, telefonu getirdi, telefonu açtın ekrandaki telefon değilse ne yaparım. Bende diyorum ki bırak onu, bu telefon geldi baktın bir şeyi hoşuna gitmedi, koşulsuz şartsız iade garantisi veriyoruz. Kutudan başka bir telefon çıkmayı bırak, hoşuna gitmese paranı kuruşu kuruşuna alıyorsun...Hiçbir televizyon programında iade garantisi olan bir telefon kampanyası gördünüz mü?- Vallahi ben görmedim.- Sevgili izleyenler, şu telefonu aldınız kartınızı taktınız hoşunuza gitmedi bakın hiçbir telefonda böyle bir şey yok. İlk kez bu ekranlarda, hoşunuza gitmese bile kayıtsız, şartsız, koşulsuz iade... Trident şu markasını 900 liraya satıyor. Ekranda görüyorsunuz. 899 yazmışlar ama sen de 900. 900 liraya satılan bu cihaz sadece ve sadece 99 Türk lirasına gelecek. - Bakın bu kutuda gelecek... Okutalım. Ne yazıyor burda arkadaşlar. Türk malı, yüzde yüz Türk malı olan, beş yıl garantili, iade garantisi olan bu telefonu bakın sadece ve sadece 99 Türk Lirasına gelecek.- Şu verdiğimiz şu numara ekranda gözüküyor ya şu anda altta turuncu renkli bir telefon numarası var görüyorsunuz alt bandımız var. O numara ekrandan kalkana kadar Türkiye'nin her yerinden... Edirne'den Kars'a Kars'tan Mars'a hiç fark etmez hattımızı düşürmeyi başaran çağrı atan herkes 99 Türk Lirasına gelecek...", "Bu kampanya sadece Vatan TV'de", "Şok fiyat!!!", "Şok kampanya", "www.vatandangelsin.com", "Trident A5", "İade ve 5 yıl garanti", "0216 740 03 ..", "Android", "99 TL + Kargo" şeklinde sözlü ve yazılı ifadelerle, cep telefonu tanıtımı ve satışının yapıldığı görülmüştür.

İhlale konu yayında, "Şöyle bir telefonu piyasada ikinci elini 300, 400 liradan aşağı alamazsınız", "900 liraya satılan bu cihaz şu anda sadece 99 TL" şok fiyat, şok kampanya şeklinde piyasa gerçekleriyle bağdaşmayan beyanlarla ürünün pazarlamasının yapıldığı, konu ile ilgili izleyicilerden RTÜK'e gelen şikayetlerde izleyicilerin, televizyon aracılığıyla aldıkları telefonların ekranda görülen ile aynı olmadığı, sahte ya da kırık, bozuk olduğunu belirttikleri hususları dikkate alındığında; mezkur reklamda, orijinal ürün görselleri ve özellikleri kullanılarak vatandaşların yanıltıldığı, dolayısıyla yanıltıcı, eksik ve çelişkili bilgiler sunulduğu ve böylece söz konusu yayının izleyicileri aldatıcı ve yanıltıcı nitelikte olduğu kanaatine varılmıştır.

Kuruluş hakkında ilk olarak;

-25.09.2018, 02,03,10.10.2018 tarihli yayınları nedeniyle, Üst Kurul’un 10.10.2018, 18.10.2018 tarih ve 2018/41 ve 2018/42 sayılı toplantısında alınan 139,140,141 ve 18 No’lu kararları ile, 6112 sayılı Kanun’un 9'uncu maddesinin altıncı fıkrasının (c) bendinin ihlali nedeniyle, Kanun'un 32'nci maddesinin ikinci fıkrası uyarınca idari para cezası müeyyidesinin uygulandığı, yaptırıma ilişkin Üst Kurul Kararının yayıncı kuruluş tarafından 04.12.2018, 10.12.2018 tarihinde tebellüğ edildiği,

Yaptırım kararının tebliğinden itibaren kuruluş tarafından;

-22.04.2019 tarihli yayını nedeniyle Üst Kurul’un 08.05.2019 tarih ve 2019/20 sayılı toplantısında alınan 19 No’lu kararı,

-08.07.2019 tarihli yayını nedeniyle Üst Kurul’un 17.07.2019 tarih ve 2019/29 sayılı toplantısında alınan 11 No’lu kararı,

-22.07.2019 tarihli yayını nedeniyle Üst Kurul’un 31.07.2019 tarih ve 2019/31 sayılı toplantısında alınan 16 No’lu kararı,

-29,30,31.07.2019 tarihli yayını nedeniyle Üst Kurul’un 05.08.2019 tarih ve 2019/32 sayılı toplantısında alınan 14,15,16 No’lu kararı,

-05,06,07.08.2019 tarihli yayınları nedeniyle Üst Kurul’un 21.08.2019 tarih ve 2019/34 sayılı toplantısında alınan 30,31,32 No’lu kararları,

-12,13.08.2019 tarihli yayını nedeniyle Üst Kurul’un 28.08.2019 tarih ve 2019/35 sayılı toplantısında alınan 28,29 No’lu kararları,

-20,21,22.08.2019 tarihli yayınları nedeniyle Üst Kurul’un 04.09.2019 tarih ve 2019/36 sayılı toplantısında alınan 20,21,22 No’lu kararları,

-26,27,28,29,30.08.2019 tarihli yayınları nedeniyle Üst Kurul’un 10.09.2019 tarih ve 2019/37 sayılı toplantısında alınan 14,15,16,17,18 No’lu kararları,

-02,03,04,05,06.09.2019 tarihli yayınları nedeniyle Üst Kurul’un 18.09.2019 tarih ve 2019/38 sayılı toplantısında alınan 16,17,18,19,20 No’lu kararları,

-09,10,14,15.09.2019 tarihli yayını nedeniyle Üst Kurul’un 25.09.2019 tarih ve 2019/39 sayılı toplantısında alınan 23,24,25,26 No’lu kararları,

16,17,18,19,20.09.2019 tarihli yayını nedeniyle Üst Kurul’un 10.10.2019 tarih ve 2019/41 sayılı toplantısında alınan 16,17,18,19,20 No’lu Üst Kurul kararlarıyla (33 kez) 6112 sayılı Kanun’un 9'uncu maddesinin altıncı fıkrasının (c) bendinin ihlali nedeniyle, kuruluş hakkında Kanun'un 32'nci maddesinin ikinci fıkrası uyarınca idari para cezası uygulandığı anlaşılmış olmakla;

6112 sayılı Kanun'un 9'uncu maddesinin altıncı fıkrasının (c) bendinde yer alan; "Ticari iletişim.....Yanıltıcı olmamak ve tüketicinin çıkarlarına zarar vermemek, zorundadır." hükmünün yaptırım kararının tebliğinden itibaren bir yıl içinde yirmiden fazla ihlali nedeniyle; Kanun’un 32’inci maddesinin beşinci fıkrası hükmü uyarınca, kuruluş hakkında ihlalin ağırlığı, ihlalin mahiyeti, anılan madde ile korunmak istenen kamusal menfaat ve kuruluşun ihlal konusundaki kararlılığı göz önünde bulundurularak, BEŞ (5) GÜN süre ile yayınının durdurulmasına karar verilmesi takdir edilmiştir.

Bu itibarla;

6112 sayılı Kanun'un 9'uncu maddesinin altıncı fıkrasının (c) bendinde yer alan "Ticari iletişim.....Yanıltıcı olmamak ve tüketicinin çıkarlarına zarar vermemek, zorundadır." hükmünün bir yıl içinde yirmiden fazla ihlali nedeniyle,

a) 6112 sayılı Kanun’un 32’nci maddesinin 5’inci fıkrasında yer alan; “8 inci maddenin birinci fıkrasının (a), (b) ve (d) bentleri dışındaki bentlerini, aynı maddenin ikinci fıkrasını ve bu Kanunun yayın hizmetlerinde ticari iletişimi düzenleyen hükümlerinden herhangi birini yaptırım kararının tebliğinden itibaren bir yıl içinde yirmiden fazla ihlal eden medya hizmet sağlayıcı kuruluşun yayını beş güne kadar durdurulur. Bir yıl içinde aynı ihlalin tekrarı halinde, medya hizmet sağlayıcı kuruluşun yayınının beş günden on güne kadar durdurulmasına; ihlalin ikinci tekrarı halinde ise yayın lisansının iptaline karar verilir. Programlarının yayını veya yayınları süreli durdurulan medya hizmet sağlayıcı kuruluşun yaptırım kararının tebliğine rağmen kararın gereklerine aykırı olarak yayınlarına devam etmesi halinde yayın lisansının iptaline karar verilir.” hükümleri uyarınca, yayının BEŞ (5) GÜN SÜREYLE DURDURULMASINA,

b) Geçici yayın durdurma kararının uygulanmasında; medya hizmet sağlayıcı kuruluşun, Üst Kurul Kararının tebliğini müteakip saat 00:00’dan başlayarak logosunun yer aldığı ekranda; “Yayınımız, Radyo ve Televizyon Üst Kurulu tarafından 03.12.2019 tarihinde saat 08:44’te yayınladığı ticari iletişim yayınında; 6112 sayılı Kanun'un 9'uncu maddesinin altıncı fıkrasının (c) bendinde yer alan; ‘Ticari iletişim.....Yanıltıcı olmamak ve tüketicinin çıkarlarına zarar vermemek, zorundadır.’ hükmünün yaptırım kararının tebliğinden itibaren bir yıl içinde yirmiden fazla ihlali gerekçesiyle 5 gün süre ile durdurulmuştur.” metnine yayın durdurma süresince okunur şekilde yer vermesine,

c) 6112 sayılı Kanun’un 32’nci maddesinin 5’inci fıkrasında yer alan; “… Bir yıl içinde aynı ihlalin tekrarı halinde, medya hizmet sağlayıcı kuruluşun yayınının beş günden on güne kadar durdurulmasına; ihlalin ikinci tekrarı halinde ise yayın lisansının iptaline karar verilir. Programlarının yayını veya yayınları süreli durdurulan medya hizmet sağlayıcı kuruluşun yaptırım kararının tebliğine rağmen kararın gereklerine aykırı olarak yayınlarına devam etmesi halinde yayın lisansının iptaline karar verilir” hükmü uyarınca, işlem tesis edileceği, hususlarının kuruluşa yapılacak tebligatta bildirilmesine,

d) Ayrıca, geçici yayın durdurma kararına rağmen yayınlarına devam etmesi halinde, 6112 sayılı Kanun'un 33’üncü maddesinin birinci fıkrasında yer alan “… yayınları Üst Kurul tarafından geçici olarak durdurulmasına … rağmen yayın yapan gerçek kişiler ile tüzel kişilerin yönetim kurulu üyeleri ve genel müdürü, bir yıldan iki yıla kadar hapis ve bin günden beşbin güne kadar adlî para cezası ile cezalandırılır. Tüzel kişiler hakkında ayrıca 5237 sayılı Türk Ceza Kanununun 60 ıncı maddesindeki güvenlik tedbirleri uygulanır. İzinsiz olarak faaliyetine devam eden yayın cihaz ve tesisleri Üst Kurulca mühürlenerek kapatılır.” hükmü uyarınca işlem tesis edileceği, hususlarının kuruluşa yapılacak tebligatta bildirilmesine,

Oy birliği ile karar verildi.