İzleme ve Değerlendirme Dairesi Başkanlığının 13.04.2020 tarih ve 527 sayılı yazısı ve eklerinin incelenmesi sonucunda "FOX" logolu medya hizmet sağlayıcı kuruluşta 11.04.2020 tarihinde saat 08:30’da yayınlanan "İlker Karagöz İle Çalar Saat Hafta Sonu” isimli programda koronavirüs ile mücadele tedbirleri kapsamında alınan sokağa çıkma yasağı kararıyla ilgili olarak;

"2 gün evde kalacak olmanın gerginliğiyle sokağa çıktı binlerce kişi. Uzayıp giden alışveriş kuyruklarında tansiyon da yükseldi zaman zaman. Tekmeler, yumruklar havada uçuştu. Ekmek almak için bekleyenler kavganın ortasında kaldı.

Burası Mardin. Ekmek kuyruğunda başlayan sözlü tartışma kısa sürede kavgaya dönüştü. Tekme tokat birbirine girenleri kalabalık ayıramayınca kavgaya polis müdahale etti.

İstanbul Bayrampaşa'da da benzer görüntüler vardı. Ekmek sırasının yanı başında yaşanan trafik kazası sonrası kavga çıktı. Tekme tokat kavgaya tutuşan sürücüler ekmek kuyruğunda bekleyenlerin arasına daldı.

Adana Seyhan'da ekmek kuyruğunda çıkan kavgada bıçak çekildi. 23 yaşındaki bir genç, aldığı bıçak darbesiyle yere yığıldı. Yaralı genç ambulansla hastaneye kaldırıldı.”şeklindeki ifadeler nedeniyle, 6112 sayılı Yasanın 8. Maddesinin birinci fıkrasının (ı) bendinde yer alan “Tarafsızlık, gerçeklik ve doğruluk ilkelerini esas almak ve toplumda özgürce kanaat oluşumuna engel olmamak zorundadır; soruşturulması basın meslek ilkeleri çerçevesinde mümkün olan haberler, soruşturulmaksızın ve doğruluğundan emin olunmaksızın yayınlanamaz...” hükmüne aykırı olduğu gerekçesiyle yaptırım uygulanmasına “oy çokluğuyla” karar verildi.

Söz konusu programda yer alan ifadelerin Dünyanın her yerinde haber niteliği taşıdığı tartışılmaz bir gerçektir. Haberin tamamının gerçek ve doğru olduğu, uzman raporunda da belirtildiği üzere, haber içeriğinde açıkça belirtilmektedir. Uzman raporunda bu konuya da açıklık getirilmiş ve sadece İstanbul Bayrampaşa’da meydana gelen kavganın trafik kazası sonrası çıkması nedeniyle yaptırım uygulanması görüşü belirtilerek, diğer yerlerde çıkan kavgaların kuyruklarda çıktığı haberinin doğru ve gerçek olduğu kabul edilmiştir. Kaldı ki haber içeriğinde İstanbul Bayrampaşa’da meydana gelen kavganın trafik kazası sonrası çıktığı da açıkça belirtilmektedir.

İfade özgürlüğü; çoğulcu ve anayasal demokrasilerin temel taşlarındandır. Farklı tanımlara yer verilmekle birlikte genel kabule göre, ifade özgürlüğü; insanın serbestçe haber, bilgi ve başkalarının fikirlerine ulaşabilmesi, edindiği fikir ve kanaatlerden dolayı kınanmaması ve bunları tek başına veya başkalarıyla birlikte meşru yöntemlerle dışa vurabilme imkan ve serbestisidir. İfade özgürlüğü, sadece “düşünce ve kanaat sahibi olmayı” değil, “düşünce ve kanaatlere ulaşma” ve “düşünce ve kanaatleri açıklama, yayma” özgürlüklerini de kapsamaktadır. Ayrıca ifade tarzları, biçimleri ve araçları da bu özgürlük kapsamındadır.

AİHM’ye göre ifade özgürlüğü, demokratik bir toplumun en önemli temellerinden olup, toplumsal ilerlemenin ve her kişinin gelişiminin başlıca koşullarından birini teşkil etmektedir. AİHS'nin 10. maddesinin 2. fıkrası saklı kalmak koşuluyla, ifade özgürlüğü, yalnızca iyi karşılanan ya da zararsız veya önemsiz olduğu düşünülen değil, aynı zamanda kırıcı, hoş karşılanmayan ya da kaygı uyandıran “bilgiler” ya da “düşünceler” için de geçerlidir. Çoğulculuk, hoşgörü ve açık fikirlilik bunu gerektirir ve bunlar olmaksızın “demokratik bir toplum” olamaz. (Handyside/Birleşik Krallık, 5493/72, 07.12.1976). 

Söz konusu yayın kuruluşunda yer alan haberin gerçek olduğu, haber niteliği taşıdığı, aynı akşam kuyrukta bekleyenlerin yanı başında meydana gelen trafik kazası sonrası çıkan kavganın da bu haber içinde, trafik kazası sonrası olduğu belirtilerek, verilmesi nedeniyle yaptırım uygulanmasının hukuki olmadığı, muhalif basının susturulması gibi demokratik toplumlarda kabul edilemez bir amaca yönelik karar olduğu görüşünde olduğum için katılmadım. 29.06.2020