İzleme ve Değerlendirme Dairesi Başkanlığının 21.04.2020 tarih ve 583 sayılı yazısına konu KAFA RADYO çağrı işaretiyle yayın yapan medya hizmet sağlayıcı kuruluşun 06.04.2020 tarihinde saat 18:06’da yayınladığı "Nihat İle Sivrisinek" isimli program yayınına ilişkin uzman raporu ile ses kayıtlarının incelenmesi ve değerlendirilmesiyle yapılan görüşmeler sonucunda;
Bahse konu yayına ilişkin uzman raporunda ayrıntıları belirtildiği üzere, KAFA RADYO çağrı işaretiyle yayın yapan medya hizmet sağlayıcı kuruluşta hafta içi her gün 18:00-20:00 saatleri arasında sunuculuğunu Nihat Sırdar’ın yaptığı, 06.04.2020 tarihinde saat 18:06’da yayınlanan "Nihat İle Sivrisinek" adlı programda, sunucu tarafından; "Benim tavsiyem evde cips yapın. Hadi buyurun bakalım! Marketlerde satılan lavaşı alın, zeytinyağının içine istediğiniz sevdiğiniz baharatlardan karıştırıp lavaşlara sürün. Bak lavaş alıyorsun şeyden fırından ya da marketten, lavaşa zeytinyağının içine sevdiğin baharattır işte kekik mekik mesela acı biber falan koyuyorsun, karıştırıyorsun. Sonra bunu lavaşın üzerine sürüyorsun. Sonra üçgen üçgen kesip fırın tepsisine dizin. 10 dakika fırında pişirin. Soğuyunca gayet güzel cips oluyor. Bira ile de güzel gidiyor." demiş. Konya’dan Ferhan göndermiş. Muhtemelen bu birayı da kendi yapıyor. Aslında zeytinyağı olduğu için daha sağlıklı yani öyle görünüyor bence” şeklinde ifadelere yer verildiği tespit edilmiştir.
İhlale konu programda, program sunucusu tarafından; evde cips yapımı tarif edilirken bir dinleyiciden gönderilen mesajda bunun alkollü bir içecek olan bira ile güzel gideceğinin belirtildiği ve söz konusu mesajın sunucu tarafından yayında herhangi bir ses kapama tekniği kullanılmaksızın doğrudan dinleyicilere aktarılmak suretiyle, başta çocuklar olmak üzere genel dinleyici kitlesinin aktif olduğu bir zaman diliminde alkollü bir ürünün kullanımını teşvik eden ifadelerle, alkol kullanımının özendirildiği kanaatine varılmıştır.
Bu nedenle mezkur yayında, 6112 sayılı Kanun'un 8'inci maddesinin birinci fıkrasının (h) bendinin ihlal edildiği sabit görülmüştür.
Bu itibarla;
6112 sayılı Kanun'un 8’inci maddesinin birinci fıkrasının (h) bendinde yer alan; "Alkol, tütün ürünleri ve uyuşturucu gibi bağımlılık yapıcı madde kullanımı ile kumar oynamayı özendirici nitelikte olamaz." ilkesinin ihlali nedeniyle;
6112 sayılı Kanun'un 32’nci maddesinin birinci fıkrasında yer alan “Bu Kanun’un 8’inci maddesinin birinci fıkrasının (a), (b), (d), (f), (g), (ğ), (h), (n), (ö), (s), (ş) ve (t) bentlerindeki yayın hizmeti ilkelerine ve aynı maddenin dördüncü fıkrasına aykırı yayın yapan medya hizmet sağlayıcı kuruluşlara, ihlalin ağırlığı ve yayının ortamı ve alanı göz önünde bulundurularak, ihlalin tespit edildiği aydan bir önceki aydaki brüt ticari iletişim gelirinin yüzde ikisinden beşine kadar idarî para cezası verilir. İdarî para cezası miktarı, radyo kuruluşları için bin Türk Lirasından, televizyon kuruluşları ve isteğe bağlı medya hizmet sağlayıcıları için onbin Türk Lirasından az olamaz. Ayrıca, idarî tedbir olarak, ihlale konu programın yayınının beş keze kadar durdurulmasına, isteğe bağlı yayın hizmetlerinde ihlale konu programın katalogdan çıkarılmasına karar verilir. İhlalin mahiyeti göz önünde bulundurularak, bu fıkra hükümlerine göre idarî para cezası ile birlikte idarî tedbire karar verilebileceği gibi, sadece idarî para cezasına veya tedbire de karar verilebilir.” hükmü uyarınca, idari para cezası ve program yayını durdurma idari tedbirinin uygulanması gerektiği,
a) İhlalin ağırlığı, yayının ortamı ve alanı göz önünde bulundurularak, ihlalin tespit edildiği tarihi itibariyle kuruluşun Mart 2020 ayına ait ticari iletişim gelir beyanının 100.587,78 Türk Lirası olduğu değerlendirilerek, yüzde üç (%3) oranı 3.018.00 Türk Lirası İDARİ PARA CEZASI UYGULANMASINA,
b) İdarî tedbir olarak, ihlale konu PROGRAM YAYINININ TAKDİREN 3 (ÜÇ) KEZ DURDURULMASINA, bu idari tedbirin uygulanma zamanın kuruluşa yapılacak tebligatta bildirilmesine,
c) 6112 sayılı Kanun'un 32’nci maddesinin dördüncü fıkrasında yer alan; “… Yükümlülük veya yasağa aykırılık dolayısıyla idarî tedbir olarak programın yayınının durdurulması kararının verilmesi halinde, yaptırım uygulanmasına sebebiyet veren fiilin işlenmesinden dolayı sorumluluğu olan programın yapımcısı veya varsa sunucusu, yayının durdurulduğu süre zarfında, aynı veya farklı medya hizmet sağlayıcı kuruluşta hiçbir ad altında başka bir program yapamaz veya sunamaz.” hükmü uyarınca, işlem yapılması hususunun yapılacak tebligatta bildirilmesine,
d) İdari tedbir uygulanması sonucu yayını durdurulan programın yerine, Üst Kurulca gönderilen programların, programın başında; “Bu program, Radyo ve Televizyon Üst Kurulu’nun 30.04.2020 tarih ve 2020/18 sayılı toplantısında alınan 14 No’lu kararı uyarınca, kuruluşumuzun 06.04.2020 tarihinde saat 18:06’da yayınladığı "Nihat İle Sivrisinek" isimli program yayınında, 6112 sayılı Kanun'un 8’inci maddesinin birinci fıkrasının (h) bendinde yer alan, yayın hizmetleri ‘Alkol, tütün ürünleri ve uyuşturucu gibi bağımlılık yapıcı madde kullanımı ile kumar oynamayı özendirici nitelikte olamaz.’ ilkesinin ihlali nedeniyle idari tedbir uygulanması sonucu yayını durdurulan program yerine yayınlanmaktadır.” metninin anlaşılır şekilde okunarak DVD/CD’de yer aldığı şekliyle ticari iletişim yayını içermeksizin yayınlanmasına,
e) 6112 sayılı Kanun'un 32’nci maddesinin beşinci fıkrasında yer alan “ (…) 8’inci maddenin birinci fıkrasının (a), (b) ve (d) bentleri dışındaki bentlerini, aynı maddenin ikinci fıkrasını ve bu Kanunun yayın hizmetlerinde ticari iletişimi düzenleyen hükümlerinden herhangi birini yaptırım kararının tebliğinden itibaren bir yıl içinde yirmiden fazla ihlal eden medya hizmet sağlayıcı kuruluşun yayını beş güne kadar durdurulur. Bir yıl içinde aynı ihlalin tekrarı halinde, medya hizmet sağlayıcı kuruluşun yayınının beş günden on güne kadar durdurulmasına; ihlalin ikinci tekrarı halinde ise yayın lisansının iptaline karar verilir. Programlarının yayını veya yayınları süreli durdurulan medya hizmet sağlayıcı kuruluşun yaptırım kararının tebliğine rağmen kararın gereklerine aykırı olarak yayınlarına devam etmesi halinde yayın lisansının iptaline karar verilir.” hükmü uyarınca işlem tesis edileceği hususunun yapılacak tebligatta bildirilmesine,
Üst Kurul Üyesi Okan KONURALP, İlhan TAŞCI ve Ali ÜRKÜT’ün karşı oyları ve oy çokluğu ile karar verildi.
Toplantıya Ait Şerhler
Üst Kurulun 30.04.2020 tarih ve 2020/18 sayılı toplantısında alınan 14 no.lu karara karşı oy yazısı.
İlhan TAŞCI Şerhidir.


