İzleme ve Değerlendirme Dairesi Başkanlığının 29.07.2022 tarih ve 926 sayılı yazısına konu BERAT logosuyla yayın yapan medya hizmet sağlayıcı kuruluşun 21.07.2022 tarihinde saat 12:01’de yayınladığı ticari iletişim yayınına ilişkin uzman raporu ile video görüntülerinin incelenmesi ve değerlendirilmesiyle yapılan görüşmeler sonucunda;

Bahse konu yayına ilişkin uzman raporunda ayrıntıları belirtildiği üzere, kuruluşun 21.07.2022 tarihinde saat 12:01’de yayınladığı "Çıta Petek Balı" isimli ürünün tanıtım ve satışına ilişkin ticari iletişim yayınında, "Sevgili izleyicilerimiz, yine muhteşem bir kampanyayla ekranlarınıza konuk oluyoruz. Stüdyomuzda yanımızda yine hepinizin yakından tanıdığı, Türkiye'nin balcısı, dünyanın en meşhur balcısı Balcı Hüseyin bizlerle birlikte. Petek bal göndereceğiz. Bakın kıymetli izleyicilerimiz şuanda masanın üzerinde de görüyorsunuz çerçeve halinde gelecek bu ballar sizlere. Çerçeve halinde petek bal göndereceğiz sizlere…Bu balda şeker olsaydı mesela bak buraları boş olmazdı…Evet, onu da özellikle belirtmiş olalım. Arıya eğer ki şeker verilmiş olsa çerçeve boş kalmazdı. Değil mi ağabey?...Şu bölge dolu olurdu. 4 kiloya yakın gelirdi…4 kiloya yakın gelirdi. Bunu da özellikle belirtiyoruz. Doğal, katkısız petek balı almak istiyorum. Gönül rahatlığıyla çerçeve bal almak istiyorum diyorsanız ekrandaki numaraya çağrı bırakmanız yeterli…Kaç paraya? 299 liraya. Bir çerçeve bal gönderiyoruz sizlere. Gerçek, hakiki çiçek balı. Sivas'ın o Zara'nın kekik kokulu yaylalarından. Doğru mu ağabey? Kekik olan bölgeden…Kesinlikle. Tamamen kekik olan bölge. Tamamen organik bir bölge…Ağabey daha doğrayacak mısın? Benim vallahi yiyesim geldi ya…Yok fazla yeme bundan bak. Bu diğer ballar gibi değil. Bu katkısız doğal olduğu için ağır gelir bak…Kıymetli izleyicilerimiz bakın, gerçek doğal petek balı. Ekranda görmüş olduğumuz telefon numaralarından bizleri aradığınız takdirde işte görmüş olduğunuz bir çerçeve petek bal...”, "3-3.5 Kilo Çıta Petek Balı, Kapıda Ödeme 299 TL + Kargo, 0212 912 10 …, Balımız Çıta Olarak Gelecektir, Sivas Yöresinden Doğal Petek Bal" vb şeklinde sözlü ve yazılı ifadelerle, söz konusu ürünün tanıtımı ve satışının yapıldığı görülmüştür.

Türk Gıda Kodeksi Bal Tebliği'nin Tanımlar başlıklı 4’üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinde "Bal, Bitki nektarlarının, bitkilerin canlı kısımlarının salgılarının veya bitkilerin canlı kısımları üzerinde yaşayan bitki emici böceklerin salgılarının bal arısı tarafından toplandıktan sonra kendine özgü maddelerle birleştirerek değişikliğe uğrattığı, su içeriğini düşürdüğü ve petekte depolayarak olgunlaştırdığı doğal ürünü ifade eder.” şeklinde tanımlandığından satılan ürün zaten doğal olmalıdır. Ayrıca yayındaki ürünün doğallığına veya saflığına yapılan vurgu ve iddialar Türk Gıda Kodeksi Gıda Etiketleme ve Tüketicileri Bilgilendirme Yönetmeliği'nin “Doğru Bilgilendirmeye İlişkin Kurallar” başlıklı 7’inci maddesinin birinci fıkrasının (c) bendinde yer alan; "Tüm benzer gıdalar aynı niteliklere sahip olduğu halde, belli bir gıdanın özel niteliklere sahip olduğunu ileri sürerek ve özellikle belirli bileşenler ve/veya besin öğelerinin varlığını veya yokluğunu özel olarak vurgulayarak, yanıltıcı biçimde olamaz." hükmünü ihlal eder niteliktedir.

İhlale konu reklamda, "299 TL + Kargo" ibaresinin, kargo ücretinin belirtilmemesi sebebiyle tüketiciyi bilgilendirme yönünden açık ve anlaşılır olmadığı, kargo ücreti ile birlikte tüketicilerin yüksek fiyatlarla karşılaşma riskinin de mevcut olduğundan, söz konusu balın “doğallığına ve saflığına” vurgu yapılarak tanıtımı yapılan ürüne ilişkin yayının; izleyicileri yanıltıcı ve çıkarlarına zarar verici nitelikte olduğu kanaatine varılmıştır.

Bu nedenlerle mezkur yayında, 6112 sayılı Kanun'un 9'uncu maddesinin altıncı fıkrasının (c) bendinin ihlal edildiği sabit görülmüştür.

Bu itibarla;

6112 sayılı Kanun'un 9’uncu maddesinin 6’ncı fıkrasının (c) bendinde yer alan, "Ticari iletişim.....Yanıltıcı olmamak ve tüketicinin çıkarlarına zarar vermemek, zorundadır.” hükmünün ihlali nedeniyle,

6112 sayılı Kanun'un 32’inci maddesinin ikinci fıkrasında yer alan “8’inci maddenin birinci fıkrasının diğer bentleri ile ikinci ve üçüncü fıkralarında ve bu Kanunun diğer maddelerinde belirlenen ilke, yükümlülük veya yasaklara aykırı yayın yapan ve/veya bu Kanun hükümleri kapsamında Üst Kurul tarafından belirlenen yükümlülüklerini yerine getirmeyen medya hizmet sağlayıcıya ihlalin ağırlığı, yayının ortamı ve alanı göz önünde bulundurularak, ihlalin tespit edildiği aydan bir önceki aydaki brüt ticari iletişim gelirinin yüzde birinden yüzde üçüne kadar idari para cezası verilir. İdarî para cezası miktarı, radyo kuruluşları için bin Türk Lirasından, televizyon kuruluşları ve isteğe bağlı medya hizmet sağlayıcıları için onbin Türk Lirasından az olamaz.” hükmü uyarınca idari para cezası uygulanması gerektiği,

a) İhlalin ağırlığı, yayının ortamı ve alanı göz önünde bulundurularak, kuruluşa %3 oranında idari para cezası uygulanmasına,

Ancak, ihlalin tespit edildiği tarihi itibariyle kuruluşun Haziran 2022 ayına ait ticari iletişim gelir beyanının 72.033,90 Türk Lirası olduğu değerlendirilerek, televizyon kuruluşları için idari para cezasının 10.000 (onbin) Türk Lirasından az olamayacağından, 2022 yılı için belirlenen yeniden değerleme oranına göre 38.460,00 (otuzsekizbindörtyüzaltmış) Türk Lirası İDARİ PARA CEZASI UYGULANMASINA,

b) 6112 sayılı Kanun'un 32’inci maddesinin beşinci fıkrasında yer alan “…8’inci maddenin birinci fıkrasının (a), (b) ve (d) bentleri dışındaki bentlerini, aynı maddenin ikinci fıkrasını ve bu Kanunun yayın hizmetlerinde ticari iletişimi düzenleyen hükümlerinden herhangi birini yaptırım kararının tebliğinden itibaren bir yıl içinde yirmiden fazla ihlal eden medya hizmet sağlayıcı kuruluşun yayını beş güne kadar durdurulur. Bir yıl içinde aynı ihlalin tekrarı halinde, medya hizmet sağlayıcı kuruluşun yayınının beş günden on güne kadar durdurulmasına; ihlalin ikinci tekrarı halinde ise yayın lisansının iptaline karar verilir. …” hükmü uyarınca işlem tesis edileceği hususunun yapılacak tebligatta bildirilmesine,

Oy birliği ile karar verildi.