İnceleme ve Değerlendirme : İzleme ve Değerlendirme Dairesi Başkanlığı’nın 04.07.2013 tarihli ve 1924 sayılı yazısı ve eklerinin incelenmesi sonucunda;
Bahse konu yayına ilişkin Uzman Raporunda;
“Halk TV logolu yayın kuruluşunda gün içerisinde muhtelif saatlerde yayınlanan "Biofit" adlı ürün setinin tanıtımına ilişkin 29.06.2013 tarihinde saat 09.51'de başlayan reklam yayını incelenmiştir. Söz konusu yayında tüy dökücü özelliği olduğu iddia edilen Biofit adlı ürün seti, Özge ve Bülent isimli iki şahıs tarafından şu sözlerle tanıtılmıştır:
"Özge: ... süper bir kampanya yapıcaz. Hatta kampanyanın böylesi görülmedi çünkü ürün uzmanımız Bülent Bey'i ben bugün ikna ettim ve bu ürünü sizlere bedava göndericez, ücretsiz göndericez."
Bülent: "Biz Özge Hanım'ı kırmayacağız bugün, ... normalde 89 Türk lirasına sattığımız bir seti bugün ilk arayan 400 kişiye ücretsiz olarak göndericez... Bu setimizi size ulaştıran bir kargo firması var, kargo bizden alıp size getirecek. Kargo ücretini izleyicilerimiz ödüyor, bunu da belirtelim. Bir yanlış anlaşılma olmasın çünkü bizden alıp size getirerek bir taşıma ücreti olacak ama kesinlikle ürünün 89 liralık bedelini ödemeyeceksiniz diyorum... Çağrı attığınız takdirde bu mükemmel tüy dökücü mucizevi kremimizi sizleri bedava göndericez... Şu anda kontenjanımızda son 100 kişi, 100 kişi için kampanyamız devam ediyor."
Söz konusu ürün setinin tanıtımına ve satışına yönelik olarak yapılan yayında kullanılan yukarıdaki ifadelerden de anlaşılacağı gibi yayının başında Özge isimli şahıs ürün setinin ücretsiz olarak gönderileceğini ifade ederken, Bülent isimli şahıs ise normalde 89 TL'ye sattıklarını ifade ettiği ürün setini ilk arayan 400 kişiye ücretsiz olarak göndereceklerini söylemiştir. Bu ifadelerin yanı sıra Bülent isimli şahsın söz konusu ürün setine ilişkin kargo ücretinin ürün setini sipariş eden izleyiciler tarafından ödeneceğini ifade ettiği fakat kargo bedelinin ne kadar olacağı hususunda herhangi bir bilgi vermediği görülmüştür. Bunun yanı sıra bahse konu reklam yayınında sürekli olarak "Arayan İlk 400 Kişiye Ücretsiz" yazısına ekranın altında yer verildiği görülmektedir. Gün içerisinde muhtelif saatlerde ekrana gelen ve canlı olmayan böyle bir yayında arayan ilk 400 kişiye ürün setinin ücretsiz gönderileceğinin ifade edilmesi ve her banttan yayının aynı saniyesinde bu 400 kişilik kontenjandan geriye 100 kişi kaldığına yönelik ifadeler kullanılmasının gerçekçi olmadığı ve bunların izleyicilerin ürün setini sipariş etmelerini sağlamaya yönelik yanıltıcı ifadeler olduğu düşünülmektedir. Bu tespitlerden hareketle, ekranın altında yer verilen sipariş numarası (0216 222 24 00) gün içerisinde tarafımızca aranmıştır. Ürün setini pazarlayan telefondaki şahıs ürünün ücretsiz olarak gönderileceğini ancak kargo bedelinin çok net olmamakla birlikte 20-30 TL civarında bir tutar olduğunu ve bu tutarın tarafımızca ödenmesi gerektiğini ifade etmiştir. İnternette yapılan kısa bir araştırma sonrasında söz konusu ürün setinin www.gittigidiyor.com adresinde satıldığı ve fiyatının 39 TL olduğu görülmüştür. Bu boyutta bir ürün için talep edilen kargo bedelinin emsallerine göre çok pahalı olduğu ve neredeyse ürünün internetteki satış fiyatına yakın bir fiyatlandırma yapıldığı görülmektedir. Söz konusu reklam yayınında yüksek kargo fiyatından bahsedilmeyerek izleyicilerin zihinlerinde sanki pahalı bir ürünün belirli sayıda tüketiciye tamamen ücretsiz olarak ulaştırılacakmış imajının oluşturulmak istendiği anlaşılmaktadır. Yukarıda ifade edilen değerlendirmeler ışığında mezkur reklam yayınının ekran başındaki tüketicileri aldatıcı ve yanıltıcı nitelikte bir yayın olduğu kanaatine varılmıştır.” Şeklindeki değerlendirmelere yer verilmiş olduğu,
Söz konusu yayın ile 6112 sayılı Radyo Kanun'un 9. maddesinin 6. fıkrasının (c) bendi hükmünü ihlal ettiği kanaatinin Daire Başkanlığınca belirtildiği,
Konu hakkında karar alınmasını teminen yazının Üst Kurula havale edildiği, anlaşılmaktadır.
Gerekçe: Konunun; İzleme ve Değerlendirme Dairesi Başkanlığı’nın yazısı, eki belgeler ve ilgili mevzuat kapsamında Üst Kurulumuzca değerlendirilmesi neticesinde;
Yayın kuruluşunun rapora konu reklam yayınının canlı yayınlanmamasına rağmen canlı yayınmış gibi gösterilen söz konusu yayında; izleyicilerin yayına telefon ederek “ilk arayan 400 kişi” arasında olma şansını yakalayabilmeleri için yönlendirilmesinin “Yanıltıcı olmamak ve tüketicinin çıkarlarına zarar vermemek” şeklindeki yayıncılık ilkesini ihlal ettiği sabit görülmüştür.
Bu itibarla, 6112 sayılı Kanun'un 9 uncu maddesinin altıncı fıkrasının (c) bendinin ilk defa ihlali nedeniyle, Kanunun 32 nci maddesinin ikinci fıkrası hükmü uyarınca, anılan Yayın Kuruluşu hakkında “Uyarı” yaptırımının uygulanması gerektiği, kanaatine varılmıştır.
Karar : Yapılan görüşmeler sonucunda, ayrıntıları ve gerekçeleri yukarıda izah olunduğu üzere; HALK TV logosuyla yayın yapan HALK RADYO VE TELEVİZYON YAYINCILIK A.Ş. unvanlı kuruluşun; 6112 sayılı Kanunun 9 uncu maddesinin altıncı fıkrasının (c) bendindeki; “Yanıltıcı olmamak ve tüketicinin çıkarlarına zarar vermemek.” hükmünün ihlali nedeniyle, aynı Kanunun 32 nci maddesinin ikinci fıkrasına göre UYARILMASINA, aynı yayın ilkesinin tekraren ihlali halinde, Kanunun 32 nci maddesinin ikinci fıkrasında yer alan; “Uyarının ilgili kuruluşa tebliğinden sonra ihlalin tekrarı halinde medya hizmet sağlayıcıya ihlalin ağırlığı ve yayının ortamı ve alanı göz önünde bulundurularak, ihlalin tespit edildiği aydan bir önceki aydaki brüt ticari iletişim gelirinin yüzde birinden üçüne kadar idari para cezası verilir.” hükmü uyarınca idari para cezası yaptırımı uygulanacağının yapılacak tebligatta bildirilmesine, Üst Kurul Üyeleri Süleyman DEMİRKAN ve Ali ÖZTUNÇ’un karşı oylarıyla, oy çokluğuyla karar verilmiştir.


