İnceleme ve Değerlendirme : İzleme ve Değerlendirme Dairesi Başkanlığı’nın 05.06.2014 tarihli ve 1327 sayılı yazısı ve eklerinin incelenmesi sonucunda;
Bahse konu yayına ilişkin Uzman Raporunda;
“Halk TV logosu ile yayıncılık yapmakta olan medya hizmet sağlayıcı kuruluşun 31 Mayıs 2014 tarihinde öğlen saat 12.00'de bir haber bültenini izleyicilerine sunduğu görülmüş, sunulan bahsi geçen haber bülteni mevzuatın ilgili hükümleri çervesinde değerlendirilerek elde edilen bulgular ve bu yönde oluşan kanaat aşağıda sunulmuştur.
Hizmet sağlayıcının izleyiciye sunmuş olduğu yapımın"Haberler"başlığı ile ekrana getirilmesinin hemen ardından 31 Mayıs 2013 tarihinde başlayan ve büyüyerek ülke sathına yayılan Gezi Parkı protestolarından elde edilen görüntülerden hazırlanmış kolaj niteliğindeki bir klip ve buna eşlik eden müziğin yayının izleyiciye sunulduğu izlenmiştir. Klip 1'de de görüleceği gibi söz konusu kolaj çalışmada ekranda "Gezi Şehitleri Anısına" ifadesi ve"Haberler"ifadelerinin yer aldığı tespit edilmiştir. Benzer biçimde Klip 2'de de görüleceği gibi sunucunun haber bültenini bitirmesine rağmenhaber yayının içinde kalmak üzere bahsi geçen müzikli kolaj kurgunun tekrar ekrana getirildiği görülmüştür.Sunumu yapılan müzikli kliplerin haber bültenine ilişkin hizmet sağlayıcı kuruluş tarafından çizilen çerçeve içinde yer alıyor olması ve haberi yapılan konulara ilişkin görsel öğeleri içeriyor olması hususu da göz önüne alındığında müzikli kolaj kurgunun haberin bir parçası olarak değerlendirilmesi gerektiği düşünülmektedir. Bunun yanı sırasunumu yapılan müzikli kolaj kurgunun haber bülteninin başında ve sonunda verilerek, sunulacak olan "Gezi Parkı protestosunun yıldönümü" etiketli haberlerin etkinliğini, izlenebilirliğini, dikkat çekiciliğini ve akılda kalıcılığını artırmaya dönük izleyicide duygusal boyutlu bir tutum oluşturma çabası güdüldüğü düşünülmektedir. Bilindiği gibi haber bültenleri ve haber programları kamuoyunu bilgilendiren bir diğer ifadeyle enformasyon sağlayan ve bir toplumda cereyan eden hadiselerden bireylerin haberdar olunmasını temin eden yapımlardır. Kamuoyunun enformasyon açığını giderecek söz konusu programlarda, haberi yapılan konuların, olabildiğince açık, yorumsuz ve kurgusuz bir biçimde ele alınması demokratik toplumun tesis edilmesi adına sağlıklı bir kanaat oluşumunun sağlanabilmesi çerçevesinde önem arz etmektedir. Bu bağlamda demokratik toplumlarda medyanın haber verme işlevinin medyanın bir diğer işlevi olarak nitelenebilecek olan eğlendirme işlevinden oldukça kesin çizgilerle ayrılması gerekmektedir. Haber ya da enformasyonun nesnesi niteliğinde olan bir toplumda meydana gelen olayların aktarım veya sunumlarında kullanılacak dil ve yöntemin, seyirlik ve/veya "tüketim" malzemesine ilişkin olanın sunumlarında kullanılan dil ve anlatım biçimlerinden farklı olması yukarıda ifade edilen ayrımın da sağlanabilmesinde önemli bir rol oynamaktadır. Haberin doğası ve yurttaşların haber alma hakkı, habere konu olan hususların meta haline getirilmemesi şeklindeki gerekliliği de kategorik olarak zorunlu kılmaktadır.Bu bağlamda haber sunumunda doğal olmayan seslerin, efektlerin, fon müziklerinin kullanılması, haber konularına ilişkin ses ve görüntülerin kolaj yapılması, bunların müzikle yeniden kurgulanması, haberin pazarlanabilir bir tüketim metaı halini alması sorununun ortaya çıkmasına zemin hazırlayabilmektedir.Özetle haber alma ve haber verme eylemi demokratik toplumun olmazsa olmazı niteliğinde bir özellik arz etmekte ve bu eylemin doğasına uygun bir biçimde sergilenmesi, haberin magazinleşmesine bir diğer ifade ile haberin metalaştırılmasına izin verilmemesi gerekmektedir.”
Şeklindeki değerlendirmelere yer verilmiş olduğu,
Yayın Kuruluşu'nun söz konusu yayını ile 6112 sayılı Kanun'un 8. maddesinin birinci fıkrasının (ı) bendini ihlal ettiği kanaatinin Daire Başkanlığınca belirtildiği,
Konu hakkında karar alınmasını teminen yazının Üst Kurula havale edildiği, anlaşılmaktadır.
Gerekçe :Konunun; İzleme ve Değerlendirme Dairesi Başkanlığı’nınyazısı, eki belgeler ve ilgili mevzuat kapsamında Üst Kurulumuzca değerlendirilmesi neticesinde;
İhlal konusu yayına ait deşifre kayıtlarının ve video kayıtlarının tetkiki neticesinde yapımın "Haberler"başlığı ile ekrana getirilmesinin hemen ardından Gezi Parkı protestolarından elde edilen görüntülerden hazırlanmış kolaj niteliğindeki bir klip ve buna eşlik eden müziğin yayınına yer verildiği ve bu suretle olayın doğasına uygun bir biçimde sergilenmediği, haberin magazinleşmesine bir diğer ifade ile haberin metalaştırılmasına sebebiyet verildiği değerlendirilmekle, mezkur yayında 6112 sayılı Kanun’un 8 inci maddesinin birinci fıkrasının (ı) bendinin ihlal edildiği sabit görülmüştür.
Söz konusu kuruluşa 31.05.2013, 17.06.2013 tarihli yayınları nedeniyle evvelce 11.06.2013, 30.07.2013 tarih ve 2013/36, 2013/44 sayılı toplantılarda alınan 96, 32 nolu Üst Kurul Kararlarıyla 6112 sayılı Kanunun 8 inci maddesinin birinci fıkrasının (ı) bendi uyarınca uyarı yaptırımı uygulandığı Üst Kurul kayıtlarından anlaşıldığından; 6112 sayılı Kanunun 8 inci maddesinin birinci fıkrasının (ı) bendinin tekraren ihlali nedeniyle, Kanunun 32 nci maddesinin ikinci fıkrası hükmü uyarınca, anılan Yayın Kuruluşu hakkında “İdari Para Cezası” yaptırımının uygulanması gerektiği, kanaatine varılmıştır.
Karar : Yapılan görüşmeler sonucunda, ayrıntıları ve gerekçeleri yukarıda izah olunduğu üzere, HALK TV logosuyla yayın yapan “HALK RADYO VE TELEVİZYON YAYINCILIK A.Ş.” unvanlı kuruluş hakkında; 6112 sayılı Kanunun 8 inci maddesinin birinci fıkrasının (ı) bendinde yer alan “…haberin verilişinde abartılı ses ve görüntüye, doğal sesin dışında efekt ve müziğe yer verilemez; görüntülerin arşiv veya canlandırma niteliği ile ajanslardan veya başka bir medya kaynağından alınan haberlerin kaynağının belirtilmesi zorunludur” ilkesini tekraren ihlali nedeniyle, 32 nci maddesinin ikinci fıkrası hükmü uyarınca;
1- İhlalin tespit edildiği tarihi itibariyle kuruluşun Nisan 2014 ayına ait ticari iletişim gelir beyanının 242.052,54 Türk Lirası olduğu değerlendirilerek, televizyon kuruluşları için idari para cezası 10.000 (onbin) (2014 yılı için yeniden değerleme oranına göre belirlenen 12.353 -onikibinüçyüzelliüç -) Türk Lirasından az olamayacağından 12.353 TL. İDARİ PARA CEZASI UYGULANMASINA,
2- İdari para cezasının tebliğ tarihinden itibaren bir ay içerisinde Üst Kurulun T.C. Ziraat Bankası Bilkent Şubesi, Ankara TR 84000 100 1762 00 999999-5001 no’lu hesabına “6112 sayılı kanunun 32 nci maddesine göre ödenen para cezasıdır” şerhiyle ödenmesi gerektiği veya 6112 sayılı kanunun 32 inci maddesinin dokuzuncu fıkrası uyarınca tebliğden itibaren en geç onbeş gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava açılabileceğinin, dava açma süresi içerisinde peşin ödeme yapılması halinde, 5326 sayılı Kanunun 17 nci maddesinin altıncı fıkrası uyarınca cezanın dörtte üçünün tahsil edileceğinin ve taksitlendirme talebinde bulunabileceğinin, peşin ödemenin kanun yoluna müracaat hakkını engellemeyeceğinin, en geç 1 aylık süre içerisinde ödenmeyen idari para cezasının, 21/7/1953 tarihli ve 6183 Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümlerine göre tahsil edilmek üzere Maliye Bakanlığınca belirlenecek tahsil dairesine gönderileceğinin bildirilmesine,
Üst Kurul Üyeleri Esat ÇIPLAK, Süleyman DEMİRKAN ve Ahmet YILDIRIM’ın karşı oyları, oy çokluğu ile karar verildi.


