İzleme ve Değerlendirme Dairesi Başkanlığının 16.08.2022 tarih ve 1127 sayılı yazısına konu Tele 1 logosuyla yayın yapan medya hizmet sağlayıcı kuruluşun 15, 29.06.2022, 21.07.2022, 03, 11.08.2022 tarihlerinde 12:12, 20:01, 20:00, 17:05, 20:03 saatlerinde akar bant şeklinde “Tele 1 Destek Hattı” başlığıyla yapılan yayınlarına ilişkin uzman raporu ile video görüntülerinin incelenmesi ve değerlendirilmesiyle yapılan görüşmeler sonucunda;
Bahse konu yayına ilişkin uzman raporunda ayrıntıları belirtildiği üzere, kuruluşta 15 Haziran 2022, 21 Temmuz 2022 ve 3 Ağustos 2022 tarihli yayınlarda akar bantta, "Tele 1'e Destek Olmak İçin Destek Hattımızı Arayabilirsiniz. Tele 1 Destek Hattı: 0212 963 25 ... #Tele1inyanındayız Destek Vermek İsteyen İzleyicilerimiz İçin Hattımız: 0212 963 25 ... Sevgili İzleyiciler Farklı Telefon Numaralarından Tele 1 Tv Adı Verilerek Değişik Ürün Satışları Yapılmaya Çalışıldığına Dair Şikâyetler Alıyoruz. Tele 1 Adına Kitap Satışı, Bağış Ve Destek Talebi Gibi İstekle Sizi Arayan Kişilere İtibar Etmeyiniz. Bu Tür Dolandırıcılara Karşı Dikkatli Olmanızı Önemle Rica Ederiz.", ayrıca Medya hizmet sağlayıcı kuruluşun televizyon yayınına ek olarak resmi web sitesinde de "Tele 1 İzleyici Destek Hattı" sekmesinde doğrudan IBAN bilgileri paylaşılarak TELE 1’e üç ayrı yöntemle destek olabilirsiniz; İzleyici Sponsorluğu, Kitap Kampanyası Yoluyla Destek, Patreon Aracılığıyla Destek (Yurtdışı) yardım çağrısı yapıldığı görülmüştür.
Bilindiği üzere, 2860 sayılı Yardım Toplama Kanunu’nun 3’üncü maddesinde kamu yararına uygun olarak, amaçlarını gerçekleştirmek, muhtaç kişilere yardım sağlamak ve kamu hizmetlerinden bir veya birkaçını gerçekleştirmek veya destek olmak üzere yardım toplamaya yetkili kişi ve kuruluşlar (dernek, vakıf, kuruluşlar ve gerçek kişiler) belirtilmiştir. Söz konusu Kanunun 6’ıncı maddesinde “Kişiler ve kuruluşlar, yetkili makamdan izin almadan yardım toplayamazlar. Ancak, kamu yararına çalışan dernek, kurum ve vakıflardan hangilerinin izin almadan yardım toplayabilecekleri, Cumhurbaşkanınca belirlenip ilan edilir. İzin alınmadan girişilen yardım toplama faaliyetleri güvenlik kuvvetlerince derhal menedilir ve sorumlular hakkında kovuşturma yapılır…” şeklinde yardım toplamanın izne tabi olduğu açıkça ifade edilmiştir. Anılan Kanunun 7’nci maddesinde ise “Yardım toplama faaliyeti bir ilin birden fazla ilçesini kapsıyorsa o ilin valisinden, bir ilçenin sınırları içinde ise o ilçenin kaymakamından izin alınır. Yardım toplama faaliyeti birden fazla ili kapsıyorsa yardım toplama faaliyetine girişecek gerçek veya tüzel kişilerin yerleşim yerinin bulunduğu ilin valisinden izin alınır ve izni veren valilik tarafından ilgili valiliklere ve İçişleri Bakanlığına bilgi verilir. Yardım toplama faaliyetleriyle ilgili işlemler dernekler birimlerince yürütülür.” hükmü bulunmaktadır.
Ayrıca, Cumhurbaşkanınca belirlenip ilan edilen izin almadan yardım toplayan kuruluşların listesi Sivil Toplumla İlişkiler Genel Müdürlüğünün www.siviltoplum.gov.tr web adresinde istatistikler bölümünde yayımlanmaktadır.
Medya hizmet sağlayıcı kuruluşlar yayın hizmetlerinde; reklam, program destekleme, ürün yerleştirme ve tele-alışveriş gibi yayınlar aracılığıyla ticari kazanç sağlayabilirler. Fakat bu kazançlar 6112 sayılı Radyo ve Televizyonların Kuruluş ve Yayın Hizmetleri Hakkında Kanun'un çizdiği sınırlar çerçevesinde olmalıdır.
Yukarıda yer verilen açıklamalar birlikte değerlendirildiğinde, İhlale konu muhtelif yayınlarda, medya hizmet sağlayıcı kuruluşun; program destekleme, reklam veya diğer ticari kazanç sağlayıcı yayınlar dışında, mezkur yayınlar aracılığıyla maddi menfaat elde etme amacı güttüğü, farklı tarihlerde yer verilen "Tele 1 Destek Hattı" akar bandı, iletişim numaraları ve internet sitesi üzerinden "İzleyici Sponsorluğu ve Kitle Fonlama Sitesi (Patreon)" adı altında izleyicilerden para talep edildiği, Sivil Toplumla İlişkiler Genel Müdürlüğünün www.siviltoplum.gov.tr web adresinde istatistikler bölümünde yapılan incelemede; Tele 1 logolu medya hizmet sağlayıcı kuruluşun yardım toplamaya yetkili ve Cumhurbaşkanlığınca izin verilen kuruluşlar arasında yer almamasına rağmen "Tele 1 Destek Hattı" adıyla yardım çağrısı yapılmasının haksız çıkarlara hizmet eden, istismar ve sömürüye açık bir durum oluşturduğu, kanaatine varılmıştır.
Bu nedenlerle mezkur yayında, 6112 sayılı Kanun'un 8'inci maddesinin birinci fıkrasının (j) bendinin ihlal edildiği sabit görülmüştür.
Bu itibarla;
6112 sayılı Kanun’un 8'inci maddesinin birinci fıkrasının (j) bendinde yer alan; "Yayın hizmetleri ... haksız çıkarlara hizmet eden ve haksız rekabete yol açan unsurlar içeremez." ilkesinin ihlali nedeniyle,
6112 sayılı Kanun'un 32’nci maddesinin ikinci fıkrasında yer alan “8’inci maddenin birinci fıkrasının diğer bentleri ile ikinci ve üçüncü fıkralarında ve bu Kanun’un diğer maddelerinde belirlenen ilke, yükümlülük veya yasaklara aykırı yayın yapan ve/veya bu Kanun hükümleri kapsamında Üst Kurul tarafından belirlenen yükümlülüklerini yerine getirmeyen medya hizmet sağlayıcıya ihlalin ağırlığı, yayının ortamı ve alanı göz önünde bulundurularak, ihlalin tespit edildiği aydan bir önceki aydaki brüt ticari iletişim gelirinin yüzde birinden yüzde üçüne kadar idari para cezası verilir. İdarî para cezası miktarı, radyo kuruluşları için bin Türk Lirasından, televizyon kuruluşları ve isteğe bağlı medya hizmet sağlayıcıları için onbin Türk Lirasından az olamaz.” hükmü uyarınca idari para cezası uygulanması gerektiği,
a) İhlalin ağırlığı, yayının ortamı ve alanı göz önünde bulundurularak, kuruluşa %2 oranında idari para cezası uygulanmasına,
Ancak, ihlalin tespit edildiği tarihi itibariyle kuruluşun Temmuz 2022 ayına ait ticari iletişim gelir beyanının 293.644,07 Türk Lirası olduğu değerlendirilerek, televizyon kuruluşları için idari para cezasının 10.000 (onbin) Türk Lirasından az olamayacağından, 2022 yılı için belirlenen yeniden değerleme oranına göre 38.460,00 (otuzsekizbindörtyüzaltmış) Türk Lirası İDARİ PARA CEZASI UYGULANMASINA,
b) 6112 sayılı Kanun'un 32’nci maddesinin beşinci fıkrasında yer alan “ (…) 8’inci maddenin birinci fıkrasının (a), (b) ve (d) bentleri dışındaki bentlerini, aynı maddenin ikinci fıkrasını ve bu Kanunun yayın hizmetlerinde ticari iletişimi düzenleyen hükümlerinden herhangi birini yaptırım kararının tebliğinden itibaren bir yıl içinde yirmiden fazla ihlal eden medya hizmet sağlayıcı kuruluşun yayını beş güne kadar durdurulur. Bir yıl içinde aynı ihlalin tekrarı halinde, medya hizmet sağlayıcı kuruluşun yayınının beş günden on güne kadar durdurulmasına; ihlalin ikinci tekrarı halinde ise yayın lisansının iptaline karar verilir…” hükmü uyarınca işlem tesis edileceği hususunun yapılacak tebligatta bildirilmesine,
Üst Kurul Üyesi Okan KONURALP ve İlhan TAŞCI’nın karşı oyları ve oy çokluğu ile karar verildi.
Toplantıya Ait Şerhler
Üst Kurulun 17.08.2022 tarih, 2022/32 sayılı toplantısında alınan 10 No’lu karara karşı oy yazısı.
İlhan TAŞCI Şerhidir.
Üst Kurulun 17.08.2022 tarih, 2022/32 sayılı toplantısında alınan 10 No.lu karara karşı oy yazısı.
Okan KONURALP Şerhidir.


